[Chăn nuôi Việt Nam] – Từ một người gắn bó với nghề mộc và kinh doanh tự do, ông Nguyễn Mạnh Hải, thôn Yên Thịnh, xã Bất Bạt, TP. Hà Nội, đã chuyển hướng sang chăn nuôi gà gia công. Sau 20 năm, sự kiên trì, tinh thần học hỏi và tư duy làm nghề bài bản giúp gia đình ông xây dựng được mô hình chăn nuôi hiệu quả.

Ông Nguyễn Mạnh Hải có 20 năm thành công với mô hình chăn nuôi gà

 

Bén duyên với nghề nuôi gà gia công

 

Sinh năm 1969, trước khi đến với chăn nuôi, ông Hải có khoảng 15 năm làm nghề mộc và kinh doanh tự do. Những năm tháng va chạm với thị trường giúp ông hình thành tư duy kinh doanh thực tế, quyết đoán và chủ động tìm kiếm cơ hội.

 

Năm 2001, khi Japfa bắt đầu phát triển hoạt động tại khu vực Ba Vì, ông Hải đặc biệt quan tâm đến mô hình chăn nuôi gà gia công. Ông tìm đến các trang trại để trực tiếp quan sát, học hỏi và đánh giá hiệu quả.

 

Nhận thấy diện tích đất gia đình chủ yếu trồng cây ăn quả nhưng hiệu quả chưa cao, ông bắt đầu tính đến việc chuyển sang chăn nuôi gà.

 

“Có đất rộng mà chỉ trồng cây ăn quả thì hiệu quả không cao. Trong khi nuôi gà, chỉ hơn một tháng đã có thể xuất bán một lứa. Tôi bàn với gia đình rồi quyết tâm làm, có bao nhiêu vốn dồn hết vào đó, thiếu thì vay mượn”, ông Hải chia sẻ.

 

Năm 2006, sau thời gian tìm hiểu và chuẩn bị, ông Hải quyết định đầu tư bài bản vào chăn nuôi. Toàn bộ số vốn tích lũy, tương đương 38 cây vàng ở thời điểm đó, được ông dồn vào xây dựng trang trại.

 

Từ những bước đi đầu tiên, ông xác định muốn theo nghề lâu dài phải làm chăn nuôi chuyên nghiệp, tuân thủ quy trình kỹ thuật và không ngừng cập nhật kiến thức. Đây cũng là nền tảng để gia đình ông từng bước ổn định sản xuất và gắn bó với mô hình gà gia công suốt hai thập kỷ.

 

Tư duy làm kinh tế chăn nuôi “đi tắt đón đầu”

 

Một trong những bí quyết giúp trang trại của ông Nguyễn Mạnh Hải trụ vững và phát triển qua hai thập kỷ là chiến lược đầu tư bài bản, không chạy theo tâm lý đám đông hay mở rộng ồ ạt. Lợi nhuận từ trang trại trước được ông tích lũy để tái đầu tư xây dựng trang trại sau.

 

Năm 2006, từ diện tích đất ban đầu, ông Hải xây dựng chuồng trại đầu tiên và mạnh dạn đầu tư mô hình chuồng kín nuôi gà trắng một hướng đi tiên phong thời điểm đó. Năm 2008, khi trại đầu tiên vận hành ổn định và thu hồi vốn gốc, ông tiếp tục đầu tư trại thứ hai, đồng thời mở rộng quỹ đất. Đến năm 2025, ông quyết định xây dựng nhà trại thứ ba.

 

Hiện, tổng quy mô trang trại đạt 25.500 con gà trên diện tích 26.800 m², đáp ứng các yêu cầu về môi trường. Trang trại được bố trí tách biệt khu tiếp khách và khu chăn nuôi, với 3 nhà chuồng kín hiện đại, mỗi chuồng duy trì quy mô từ 8.500-9.000 con/lứa.

 

Theo ông Hải, đã đầu tư thì phải lựa chọn thiết bị tối ưu. Năm 2006, ông lắp đặt hệ thống nước uống tự động, chỉ mất 10 phút để pha thuốc cho gà uống. Đến năm 2016, ông tiếp tục đầu tư hệ thống cho ăn tự động.

 

Trước khi tự động hóa, trang trại cần 6 công nhân (2 người/chuồng); sau khi lắp đặt hệ thống, chỉ cần 3 người vẫn vận hành hiệu quả. 

 

Cùng với tự động hóa, ông Hải chú trọng xử lý môi trường. Trang trại sử dụng men vi sinh của một đơn vị thuộc Học viện Nông nghiệp Việt Nam làm đệm lót sinh học, nhờ đó mỗi lứa chỉ cần dọn phân một lần. Phân gà được ủ hoai, tơi vụn, được người mua ưa chuộng để trồng cây. Với giá 20.000-30.000 đồng/bao, tiền bán phân từ 3 nhà chuồng mang về nguồn thu phụ 7-8 triệu đồng/lứa.

 

Hai thập kỷ gắn bó với Japfa

 

Sau 20 năm đồng hành cùng Japfa, ông Hải đã chăn nuôi thành công khoảng 300 đàn gà. Trong đó, 16 năm nuôi gà trắng, khoảng 260-280 đàn; 4 năm gần đây chuyển sang nuôi gà màu gia công, với 26-30 đàn.

 

Việc chuyển sang gà màu một phần nhằm giảm áp lực khi tuổi cao hơn. Theo ông Hải, gà trắng đòi hỏi kiểm soát nhiệt độ rất khắt khe; nếu mất điện trong thời gian ngắn có thể gây thiệt hại hàng nghìn con. Trong khi đó, gà màu có sức đề kháng và khả năng chịu đựng tốt hơn.

 

Không được đào tạo đại học chuyên ngành chăn nuôi thú y, ông Hải tích lũy kiến thức qua hàng trăm lứa gà, từ đó nắm vững quy trình phòng bệnh và đặc tính sinh học của vật nuôi.

 

Khi gà 1 ngày tuổi về trại, chuồng phải được sấy ấm trước 5-10 tiếng. Nhiệt độ ngày đầu duy trì 35-370C, sau đó mỗi ngày giảm 10C, để sau một tuần hạ về 28-310C. Không chỉ dựa vào nhiệt kế, ông còn quan sát phản ứng của đàn gà: gà tản đều, nằm duỗi mỏ thoải mái là nhiệt độ phù hợp; nếu túm tụm vào nhau là chuồng lạnh và cần kiểm tra ngay.

 

Lịch vaccine được thực hiện nghiêm ngặt: 7 ngày tuổi dùng vaccine “3 trong 1” và Cúm H9; 12 ngày tuổi uống Gumboro và nhỏ Newcastle; 18 ngày tuổi nhỏ nhắc lại Newcastle; 25 ngày tuổi tiêm nhắc lại Cúm H5; 35 ngày tuổi tiêm phòng ILT và Cúm H9 lần hai.

 

Theo ông Hải, nuôi gà màu trong chuồng giúp hạn chế tác động bất lợi của thời tiết. Nuôi ngoài trời, thời tiết có thể chuyển từ nắng sang mưa đột ngột khiến gà bị lạnh, dễ mắc thương hàn và E.Coli. Vì vậy, ổn định thân nhiệt là yếu tố quan trọng để duy trì sức khỏe đàn gà.

 

Cứ 3-4 tháng, Japfa hỗ trợ kiểm tra đường ống nước; đồng thời thường xuyên xét nghiệm máu để xác định tình trạng cúm và có hướng xử lý. Ông Hải và nhân viên trang trại cũng được các chuyên gia kỹ thuật Japfa tập huấn tại trại hoặc qua hội thảo.

 

Khi chuyển sang nuôi gà Mía, ông Hải nhận định đây là giống gà “nghịch”. Từ 1-30 ngày tuổi, cần duy trì ánh sáng đều; từ 30-70 ngày tuổi, giảm cường độ ánh sáng để hạn chế stress và cắn mổ nhau. Gần xuất bán, ánh sáng được tăng nhẹ trở lại để gà phát triển ngoại hình, giúp lông mã sáng đẹp.

 

Nhờ tuân thủ nghiêm quy trình kỹ thuật và sự hỗ trợ của Japfa, trong 20 năm qua, trang trại chưa xảy ra dịch bệnh đến mức phải tiêu hủy hoặc dập dịch. Tỷ lệ hao hụt luôn dưới 5%, trong khi mức công ty khoán thường dao động 3,8-4,2%, nhiều đàn chỉ ở mức 3%.

 

Khi xuất chuồng ở 120 ngày tuổi, gà màu đạt trọng lượng 2,75-2,9 kg/con, cao hơn mức 2,4 kg/con của gà nuôi chăn thả bên ngoài. Mỗi lứa, gia đình ông xuất bán khoảng 60-75 tấn gà thương phẩm.

 

Ông Hải ví chăn nuôi như việc đi học: “Được điểm 10 thì được khen và có giấy khen, còn chăn nuôi dở thì không có lãi”. Theo ông, yêu nghề, chuyên tâm và chịu khó là điều kiện cần thiết, bởi người chăn nuôi luôn phải đối mặt với áp lực đầu tư và rủi ro từ thời tiết, chập cháy, thiên tai, bão lũ. “Nhiều lúc công nhân đi ngủ hết rồi mà hai vợ chồng vẫn lọ mọ đêm hôm đi xem gà thế nào”, ông Hải chia sẻ.

Trang trại chăn nuôi gà của ông Nguyễn Mạnh Hải luôn được đảm bảo an toàn sinh học

Ông Nguyễn Mạnh Hải (bên trái) trao đổi với bà Phạm Thị Thanh Bình, Giám đốc sản xuất gà màu thương phẩm Công ty Japfa Comfeed Việt Nam về tình hình sức khỏe đàn gà

Bên trong trang trại chăn nuôi gà Mía gia công cho Công ty Japfa Comfeed của gia đình ông Nguyễn Mạnh Hải

 

Bản lĩnh “Bức tường thành”

 

Trong giới chăn nuôi gia công, ông Nguyễn Mạnh Hải được bạn bè, đồng nghiệp ví như một “Bức tường thành” bởi sự kiên định trong kỹ thuật và đặc biệt là sự thủy chung với đối tác Japfa.

 

Ông Hải chia sẻ triết lý làm ăn: “Tính tôi đã làm là phải tìm “ông to”. Từ khi bắt tay với Japfa năm 2006 đến nay, ông chưa một lần chuyển sang công ty khác, dù mỗi ngày trang trại có thể tiếp 2-3 đoàn từ các doanh nghiệp khác đến mời hợp tác. Thậm chí, có doanh nghiệp đề nghị ông nuôi thử nghiệm một đàn và cam kết bù tiền nếu kết quả thấp hơn Japfa, nhưng ông vẫn từ chối.

 

Sau khi trừ toàn bộ chi phí, mỗi năm trang trại mang về thu nhập ổn định khoảng 1 tỷ đồng cho gia đình. Không chỉ tạo sinh kế cho bản thân, ông Hải còn tạo việc làm với thu nhập tốt cho công nhân, giúp nhiều người tích lũy, có người đã xây được nhà trị giá hàng tỷ đồng.

 

Bên cạnh đó, ông luôn sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm, hỗ trợ và tư vấn kỹ thuật online cho người chăn nuôi ở nhiều tỉnh, thành, góp phần lan tỏa kinh nghiệm và cách làm hiệu quả trong chăn nuôi gia công.

 

Bước chuyển mình bền vững của Japfa và mô hình chăn nuôi gà màu gia công

Bà Phạm Thị Thanh Bình –  Giám đốc sản xuất gà màu thương phẩm Công ty Japfa Comfeed Việt Nam

 

Thành công của trang trại ông Nguyễn Mạnh Hải nằm trong chiến lược phát triển mô hình chăn nuôi gà màu gia công của Công ty TNHH Japfa Comfeed Việt Nam.

 

Theo bà Phạm Thị Thanh Bình – Giám đốc sản xuất gà màu thương phẩm Công ty Japfa , công ty có hơn 10 năm kinh nghiệm với gà trắng trước khi chuyển hướng sang gà màu vào năm 2019. Đây cũng là thời điểm dịch Covid-19 bắt đầu bùng phát, thị trường chăn nuôi gặp nhiều khó khăn. Nhận thấy người tiêu dùng Việt Nam ưa chuộng các giống gà thịt chắc, da giòn, mẫu mã đẹp như gà Mía, gà Chọi, Japfa lựa chọn khai thác thị trường ngách này. Một lợi thế của mô hình là tính linh hoạt về chuồng trại. Japfa có thể tư vấn, cải tạo trên hạ tầng sẵn có của người chăn nuôi, từ chuồng hở đến chuồng kín.

 

Kết quả tăng trưởng cho thấy hướng đi này đang phát huy hiệu quả: năm 2019 khởi đầu với 16.000 con; năm 2025 tăng lên 40 triệu con; và năm 2026 dự kiến đạt khoảng 50 triệu con, với tốc độ tăng trưởng bình quân 20%/năm.

 

Hiện, mô hình gà màu gia công của Japfa đã phủ rộng từ Móng Cái đến mũi Cà Mau, quy tụ khoảng 700 hộ chăn nuôi, với hơn 1.000 nhà gà, mỗi nhà có quy mô từ 10.000 đến 20.000 con.

 

Theo bà Bình, cốt lõi của chăn nuôi gia công là hợp tác cùng có lợi: doanh nghiệp phát huy thế mạnh về tài chính, công nghệ, quản trị và thị trường, trong khi hộ chăn nuôi đóng góp đất đai, chuồng trại và sự chăm chỉ, sâu sát thực tế. Để duy trì quan hệ hợp tác lâu dài, Japfa đặt minh bạch và uy tín lên hàng đầu. Toàn bộ dữ liệu về giao nhận gà giống, cám, vật tư, vaccine và gà thương phẩm được số hóa trên phần mềm quản lý, đồng thời cập nhật qua tin nhắn điện thoại để chủ trại thuận tiện kiểm tra, đối chiếu. Về thanh toán, mỗi năm Japfa chi hơn 540 tỷ đồng tiền thù lao gia công cho các hộ nuôi, tương đương khoảng 45 tỷ đồng/tháng.  

 

Cũng theo bà Phạm Thị Thanh Bình, mô hình gia công gà màu của Japfa còn giải quyết triệt để bài toán an sinh xã hội tại nhiều vùng nông thôn. Tại nhiều địa phương miền núi, Tây Nguyên hay các vùng sâu vùng xa, trước đây người dân chỉ biết làm nương rẫy, hết mùa cà phê, hồ tiêu là không có việc làm. Nhờ sự xuất hiện của mô hình gia công Japfa, bà con đã biết tận dụng chuồng trại, học hỏi kỹ thuật để vươn lên làm giàu, có thu nhập ổn định ngay trên chính quê hương mình mà không phải đi làm xa.

 

Hà Ngân

 

Xem thêm:

 

Japfa Việt Nam: Bứt phá năng lực cạnh tranh từ EHS và công nghệ