[Chăn nuôi Việt Nam] – Sáng 25/8 tại Hà Nội, Hội KHKT Thú y Việt Nam phối hợp với Hội Chăn nuôi Việt Nam và Liên hiệp các Hội KHKT Việt Nam tổ chức hội thảo góp ý Dự thảo Thông tư quy định về quản lý thuốc thú y và Dự thảo Thông tư quy định về kiểm soát giết mổ, kiểm tra vệ sinh thú y.

 

Tại hội thảo, nhiều ý kiến từ cơ quan quản lý, chuyên gia, Hiệp hội và doanh nghiệp tập trung vào yêu cầu quản lý theo mức độ rủi ro, giảm thủ tục chồng chéo, thống nhất cách hiểu và tăng tính khả thi của quy định, đồng thời đề nghị xây dựng cơ chế chuyển tiếp phù hợp để tránh phát sinh chi phí, gián đoạn nguồn cung khi Thông tư mới có hiệu lực.

Đông đảo các nhà quản lý, Hội/Hiệp hội, doanh nghiệp thuốc thú y, chăn nuôi và giết mổ tham dự hội thảo

 

Hoàn thiện hành lang pháp lý từ thực tiễn

 

Hội thảo được tổ chức trên cơ sở Công văn số 8935/BNNMT-CNTY ngày 7/8/2026 và Công văn số 9039/BNNMT-CNTY ngày 10/8/2026 của Bộ NN&MT về việc lấy ý kiến rộng rãi đối với hai dự thảo Thông tư. Đây là những văn bản có phạm vi tác động trực tiếp đến nhiều hoạt động trong lĩnh vực chăn nuôi, thú y, từ sản xuất, đăng ký, nhập khẩu, kiểm nghiệm, lưu hành thuốc thú y đến kiểm soát giết mổ, kiểm tra vệ sinh thú y và trách nhiệm quản lý của các cơ quan chuyên môn Trung ương, địa phương. Việc lấy ý kiến được kỳ vọng giúp cơ quan soạn thảo nhận diện đầy đủ hơn những bất cập phát sinh từ thực tiễn, qua đó hoàn thiện quy định theo hướng khả thi, minh bạch, đồng bộ và phù hợp yêu cầu cải cách thủ tục hành chính.

PGS.TS Phạm Ngọc Linh – Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội KHKT Việt Nam

 

Phát biểu tại hội thảo, PGS.TS Phạm Ngọc Linh – Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội KHKT Việt Nam, cho biết việc xây dựng hai dự thảo được đặt trong bối cảnh thực hiện Nghị quyết số 66/NQ-CP ngày 26/3/2025 và Nghị quyết số 17/2026/NQ-CP ngày 29/4/2026 của Chính phủ về cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh. Theo ông, việc Bộ NN&MT xây dựng hai dự thảo nhằm cụ thể hóa Luật Thú y được sửa đổi, bổ sung tại Luật số 146/2025/QH15, đồng thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc trong thực tiễn, tạo hành lang pháp lý rõ ràng, minh bạch và thuận lợi hơn cho hoạt động sản xuất, kinh doanh.

 

Trong quá trình này, sự tham gia của chuyên gia, nhà khoa học, hiệp hội, doanh nghiệp và cơ quan quản lý địa phương có ý nghĩa quan trọng trong việc đánh giá đa chiều tác động của chính sách, nhận diện những “điểm nghẽn” và đề xuất phương án xử lý phù hợp.

 

Thuốc thú y có vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển của ngành chăn nuôi và thú y. Chất lượng, tính an toàn và hiệu quả của thuốc thú y không chỉ liên quan trực tiếp đến sức khỏe vật nuôi, hiệu quả sản xuất, mà còn liên quan đến an toàn thực phẩm, sức khỏe cộng đồng và năng lực cạnh tranh của sản phẩm chăn nuôi Việt Nam trên thị trường quốc tế.

TS. Nguyễn Thị Hương, Chủ tịch Hội Thú y Việt Nam

 

Theo  TS. Nguyễn Thị Hương, Chủ tịch Hội Thú y Việt Nam, trong những năm qua, hệ thống pháp luật về thuốc thú y của nước ta đã từng bước được hoàn thiện. Tuy nhiên, thực tiễn đang đặt ra nhiều vấn đề mới: khoa học công nghệ phát triển nhanh; nhiều sản phẩm, công nghệ và phương thức sản xuất mới xuất hiện; yêu cầu hội nhập quốc tế ngày càng cao; đồng thời, cộng đồng doanh nghiệp cũng mong muốn các thủ tục hành chính được đơn giản hóa, minh bạch hơn nhưng vẫn phải bảo đảm quản lý chặt chẽ về chất lượng và an toàn.

 

TS. Nguyễn Thị Hương cho rằng, việc hoàn thiện quy định quản lý thuốc thú y cần quán triệt một số nguyên tắc cơ bản. Thứ nhất, quản lý phải dựa trên cơ sở khoa học và đánh giá rủi ro. Thứ hai, phải lấy chất lượng thuốc thú y làm trọng tâm. Thứ ba, cần tiếp tục cải cách thủ tục hành chính theo hướng minh bạch, đơn giản và thuận lợi hơn..Thứ tư, cần tạo điều kiện cho doanh nghiệp đầu tư nghiên cứu, đổi mới công nghệ và phát triển thuốc thú y chất lượng cao. Thứ năm, cần phát huy vai trò của các tổ chức khoa học, tổ chức nghề nghiệp và cộng đồng doanh nghiệp trong quá trình xây dựng và tổ chức thực hiện chính sách.

 

Hội Thú y Việt Nam với chức năng tập hợp các nhà khoa học, chuyên gia và những người hoạt động trong lĩnh vực thú y, mong muốn được tham gia sâu hơn vào quá trình phản biện chính sách, đánh giá tác động của các quy định pháp luật và tổng hợp những vấn đề phát sinh từ thực tiễn.

 

“Hội thảo hôm nay là một dịp rất quan trọng để chúng ta cùng trao đổi một cách thẳng thắn, khoa học và trách nhiệm. Những ý kiến khác nhau là cần thiết, bởi mục tiêu chung của chúng ta là xây dựng một hệ thống quản lý thuốc thú y khoa học hơn, minh bạch hơn, hiệu quả hơn và phù hợp hơn với thực tiễn phát triển của ngành chăn nuôi, thú y Việt Nam”, TS. Nguyễn Thị Hương khẳng định.

 

Quản lý vaccine cần sát đặc tính sinh học và mức độ rủi ro

TS. Nguyễn Văn Điệp – Tổng Giám đốc Công ty AVAC Việt Nam

 

Tại hội thảo, TS. Nguyễn Văn Điệp – Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần AVAC cho rằng, cần làm rõ yêu cầu về nguồn gốc, lịch sử giống chủng vi sinh vật sử dụng để sản xuất vaccine. Theo ông, hiện có những chủng do doanh nghiệp tự nghiên cứu, phát triển, đồng thời có những chủng có nguồn gốc từ ngân hàng chủng, ngân hàng gen và đã được nghiên cứu, sử dụng rộng rãi trên thế giới. Vì vậy, cần quy định rõ trường hợp nào phải kiểm tra, chứng minh nguồn gốc chủng; đồng thời bảo đảm cơ chế bảo mật và bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ đối với chủng do doanh nghiệp tự phát triển.

 

Đối với đánh giá tồn dư vaccine, doanh nghiệp cho rằng cần tiếp cận trên cơ sở rủi ro, không nên áp dụng một cách đồng nhất cho mọi loại vaccine. Các sản phẩm vaccine có đặc tính khác với thuốc chứa hoạt chất kháng sinh hoặc hóa chất, do đó cần xác định rõ trường hợp nào phải đánh giá tồn dư, mức độ và căn cứ đánh giá.

 

Về khảo nghiệm, một số ý kiến cho rằng thời hạn thực hiện cần được thiết kế phù hợp với đặc tính sinh học của từng sản phẩm. Với vaccine, quá trình khảo nghiệm có thể kéo dài do phải lựa chọn địa điểm, bố trí đàn vật nuôi, đơn vị giám sát, thực hiện các bước kỹ thuật và có trường hợp phải tiêm nhắc lại nhiều lần mới đánh giá đầy đủ đáp ứng miễn dịch. Do đó, thay vì áp dụng một thời hạn cứng cho tất cả sản phẩm, quy định cần tính đến đặc tính sinh học, quy trình kỹ thuật và mục tiêu đánh giá của từng nhóm vaccine.

 

Các doanh nghiệp cũng đề nghị xây dựng thống nhất mẫu, đề cương khảo nghiệm, mẫu báo cáo xét nghiệm và báo cáo giám sát. Đây được xem là giải pháp giúp giảm thời gian hoàn thiện hồ sơ, đồng thời tạo thuận lợi cho cơ quan quản lý trong quá trình thẩm định.

 

Tránh tình trạng “mỗi nơi một cách hiểu”

Ông Ngô Gia Trung, Phụ trách đăng ký sản phẩm thuốc thú y, Công ty Elanco Việt Nam chia sẻ tại hội thảo

 

Ông Ngô Gia Trung, đại diện Công ty Elanco Việt Nam phản ánh, thực tế vẫn có trường hợp cùng một quy định nhưng cách hiểu, yêu cầu hồ sơ và thời gian xử lý khác nhau giữa các cơ quan, địa phương. Điều này gây khó khăn cho doanh nghiệp, nhất là đối với những lô hàng nhập khẩu đã hoàn thành thủ tục, được kiểm tra chất lượng và đưa ra thị trường nhưng sau đó tiếp tục phát sinh yêu cầu bổ sung, giải trình.

 

Doanh nghiệp đề nghị dự thảo làm rõ quyền lưu thông của hàng hóa đã nhập khẩu và đang hợp pháp trên thị trường, đặc biệt với trường hợp giấy đăng ký lưu hành đang trong quá trình gia hạn. Theo đó, nếu sản phẩm đã được nhập khẩu, kiểm tra chất lượng và lưu thông hợp pháp thì cần có cơ chế cho phép tiếp tục sử dụng, lưu thông đến hết hạn sử dụng trong thời gian chờ hoàn tất thủ tục gia hạn.

 

Cùng với đó, cần có cơ chế chuyển tiếp đối với nhãn, bao bì. Doanh nghiệp đề xuất khoảng thời gian hợp lý để tiếp tục sử dụng nhãn, bao bì cũ đã sản xuất, in ấn, tránh lãng phí và nguy cơ gián đoạn nguồn cung.

 

Đối với thuốc thú y chưa có phương pháp kiểm nghiệm tại Việt Nam, doanh nghiệp đề nghị làm rõ cơ chế thừa nhận kết quả kiểm nghiệm của cơ quan có thẩm quyền hoặc phòng thử nghiệm được công nhận ở nước xuất khẩu; đồng thời xác định rõ trách nhiệm phối hợp giữa doanh nghiệp và đơn vị kiểm nghiệm trong nước để xây dựng, hoàn thiện phương pháp thử.

 

Doanh nghiệp đề xuất quản lý theo mức độ nguy cơ

Ông Lưu Phước Hậu, Phó Tổng giám đốc Công ty Vemedim

 

Góp ý dự thảo, ông Lưu Phước Hậu, Phó Tổng giám đốc Công ty Vemedim đánh giá cao định hướng đơn giản hóa thủ tục hành chính, mở rộng trường hợp miễn khảo nghiệm, công nhận kết quả kiểm nghiệm, đẩy mạnh thủ tục trực tuyến và ghi nhãn điện tử. Doanh nghiệp đề nghị công khai, thường xuyên cập nhật danh sách các cơ sở kiểm nghiệm được công nhận, phạm vi phép thử và thời hạn hiệu lực; đồng thời xây dựng một đầu mối hoặc hệ thống tra cứu tập trung để doanh nghiệp thuận tiện lựa chọn.

 

Đối với thuốc thú y có chứa tiền chất, ông Lưu Phước Hậu đề nghị nghiên cứu cơ chế quản lý dựa trên nồng độ, dạng sản phẩm và mức độ nguy cơ, phân biệt giữa nguyên liệu tiền chất tinh khiết, nồng độ cao với thành phẩm thuốc thú y đã được cấp phép, có hàm lượng tiền chất thấp.

 

Với quy định không sử dụng kháng sinh để phòng bệnh, doanh nghiệp đề nghị có cơ chế chuyển tiếp đối với sản phẩm đã được cấp Giấy chứng nhận lưu hành, bao gồm điều chỉnh hồ sơ, nhãn, bao bì, hướng dẫn sử dụng và xử lý sản phẩm, bao bì đã sản xuất, in ấn.

 

Vemedim cũng đề nghị xem xét cơ chế xử lý đối với thuốc thú y sản xuất để xuất khẩu nhưng phát sinh tồn kho, nếu sản phẩm vẫn bảo đảm chất lượng, an toàn, hiệu quả và đáp ứng đầy đủ các điều kiện pháp luật liên quan.

 

Đối với ghi nhãn điện tử, doanh nghiệp cho rằng cần quy định rõ thông tin bắt buộc trên nhãn vật lý, thông tin cung cấp qua mã QR, yêu cầu duy trì, cập nhật dữ liệu điện tử và trường hợp thay đổi thông tin phải điều chỉnh Giấy chứng nhận lưu hành.

 

Rà soát để không phát sinh thêm thủ tục

 

Từ góc độ doanh nghiệp, đại diện Công ty TNHH Thuốc Thú Y Á Châu đề nghị tiếp tục rà soát dự thảo theo hướng rõ quy định, thống nhất pháp luật, giảm thủ tục và tạo thuận lợi cho doanh nghiệp.

 

Một trong những nội dung được đề nghị làm rõ là đánh giá sự phù hợp đối với thuốc thú y đã có Giấy chứng nhận lưu hành còn hiệu lực. Doanh nghiệp cho rằng cần tránh tình trạng đã miễn công bố hợp quy nhưng vẫn phát sinh thêm một thủ tục đánh giá chưa rõ mục đích, phạm vi và trình tự thực hiện.

 

Đối với phân loại mức độ rủi ro của thuốc thú y, cần quy định cụ thể tiêu chí, căn cứ và danh mục phân loại để hạn chế cách hiểu khác nhau trong quá trình thực thi.

 

Về hồ sơ đăng ký lưu hành, doanh nghiệp kiến nghị mở rộng phạm vi công nhận thuốc đã được cơ quan quản lý có thẩm quyền tại các quốc gia có hệ thống quản lý tương đương phê duyệt. Đồng thời, cần quy định rõ thời điểm nộp hồ sơ gia hạn và chỉ yêu cầu mẫu nhãn cũ, mới khi việc cấp lại có thay đổi thực sự về nội dung hoặc hình thức nhãn.

 

Doanh nghiệp cũng đề nghị làm rõ phạm vi áp dụng cơ chế thừa nhận kết quả kiểm nghiệm của nước xuất khẩu; thống nhất cách diễn đạt về hàm lượng men vi sinh theo hướng “không thấp hơn 90% hàm lượng ghi trên nhãn”.

 

Đối với ghi nhãn, cần làm rõ mối quan hệ giữa quy định chuyên ngành và pháp luật chung về nhãn hàng hóa; đồng thời phân biệt thông tin bắt buộc trên nhãn với thông tin kỹ thuật trong hồ sơ đăng ký, nhất là đối với tá dược.

 

Với thuốc thú y không phải kê đơn, doanh nghiệp đề nghị làm rõ tiêu chí xác định nhóm “hỗ trợ điều trị bệnh” và ban hành danh mục hoặc tiêu chí phân loại thuốc kê đơn, không kê đơn theo hoạt chất hoặc nhóm điều trị.

 

Làm rõ khảo nghiệm, kiểm nghiệm và đăng ký lưu hành

 

Đại diện Công ty Zoetis cho rằng, dự thảo đã có nhiều điểm tiến bộ trong cải cách thủ tục hành chính nhưng một số quy định cần tiếp tục làm rõ để bảo đảm tính minh bạch, khoa học và khả thi.

 

Doanh nghiệp đề nghị phân định yêu cầu khảo nghiệm theo từng nhóm sản phẩm như vaccine, thuốc dược phẩm – hóa chất, chế phẩm sinh học và hóa chất thú y; trong đó làm rõ chỉ tiêu an toàn, hiệu lực, quy mô mẫu và điều kiện khảo nghiệm. Đặc biệt, cần quy định rõ các trường hợp được miễn khảo nghiệm đối với sản phẩm đã được cấp phép và lưu hành hợp pháp tại những thị trường có hệ thống quản lý tiên tiến.

 

Đối với trường hợp Việt Nam chưa có phương pháp kiểm nghiệm được phê duyệt, Zoetis đề nghị bổ sung cơ chế cho phép sử dụng kết quả từ các phòng thử nghiệm được quốc tế công nhận trong thời gian chờ phương pháp chính thức; đồng thời quy định thời hạn cơ quan quản lý xem xét, phê duyệt phương pháp để tránh kéo dài hồ sơ đăng ký.

 

Doanh nghiệp cũng đề nghị làm rõ thời điểm thực hiện đánh giá sự phù hợp đối với thuốc sản xuất trong nước và thuốc nhập khẩu; xác định rõ thứ tự ưu tiên giữa Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia và tiêu chuẩn cơ sở khi kiểm tra chất lượng.

 

Một vấn đề khác là giấy phép nhập khẩu và quyền kinh doanh thuốc thú y. Dự thảo cần làm rõ trường hợp doanh nghiệp có Giấy chứng nhận đủ điều kiện nhập khẩu có đồng thời được phép kinh doanh, lưu thông thuốc hay phải thực hiện thêm thủ tục cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện buôn bán.

 

Zoetis cũng đề nghị quy định rõ đối với dung môi đi kèm vaccine. Nếu dung môi là thành phần đi kèm, không thể tách rời của vaccine thì có thể xem xét miễn đăng ký lưu hành riêng; trường hợp đóng gói độc lập, có tên thương mại hoặc nhà sản xuất riêng thì thực hiện đăng ký theo quy định. Đồng thời, cần có quy định chuyển tiếp phù hợp đối với thuốc nhập khẩu khi thay đổi hồ sơ, nhãn hoặc thông tin sản phẩm, tránh phát sinh chi phí thay đổi bao bì và gián đoạn nguồn cung.

 

Cần cơ chế linh hoạt với vaccine mới và bệnh mới nổi

Ông Lê Việt Thắng – Tổng Giám đốc Công ty FiveVet

 

Phát biểu tại hội thảo, ông Lê Việt Thắng – Tổng Giám đốc Công ty FiveVet, cho rằng, dự thảo đã có nhiều điểm cải cách nhưng cần tiếp tục rà soát để bảo đảm tính khoa học, khả thi và không tạo thêm gánh nặng thủ tục.

 

Theo ông Thắng, việc miễn công bố hợp quy đối với thuốc thú y đã có Giấy chứng nhận lưu hành cần được thực hiện theo hướng thực chất, không duy trì những bước đánh giá sự phù hợp mang tính lặp lại. Thuốc thú y hiện đã được kiểm soát qua nhiều lớp như đăng ký lưu hành, GMP, tiêu chuẩn chất lượng, kiểm nghiệm từng lô và hậu kiểm.

 

Đối với vaccine nhược độc, ông Thắng kiến nghị không nên mặc định toàn bộ nhóm sản phẩm này là rủi ro cao mà cần phân loại dựa trên mức độ rủi ro và bằng chứng khoa học của từng sản phẩm, trong đó xem xét các yếu tố như khả năng hồi độc lực, phát tán, tái tổ hợp và tác động dịch tễ.

 

Ông cũng đề nghị hoàn thiện cơ chế thừa nhận kết quả kiểm nghiệm từ các phòng thử nghiệm được công nhận trong trường hợp Việt Nam chưa có phương pháp kiểm nghiệm phù hợp.

 

Đáng chú ý, ông Thắng kiến nghị bổ sung cơ chế đăng ký dự phòng hoặc cấp phép có điều kiện đối với vaccine phòng bệnh mới nổi, bệnh ngoại lai có nguy cơ xâm nhập, đồng thời xây dựng quy trình rút gọn khi cập nhật chủng, kháng nguyên vaccine để sản phẩm có thể đáp ứng nhanh với diễn biến dịch bệnh.

 

Về khảo nghiệm, doanh nghiệp đề nghị không ấn định cứng quy mô đàn vật nuôi cho mọi sản phẩm mà cần căn cứ mục tiêu nghiên cứu, thiết kế thống kê, mức độ rủi ro và đề cương được phê duyệt.

 

Đồng thời, nên đơn giản hóa thủ tục gia hạn, cấp lại và nhập khẩu đối với những sản phẩm ổn định, không có thay đổi hoặc cảnh báo về chất lượng, an toàn; có thể sử dụng dữ liệu thực tế trong quá trình lưu hành để phục vụ đánh giá.

 

Quy định phải sát thực tế sản xuất, kinh doanh

Bà Lê Thị Huệ – đại diện phòng quản lý Thuốc Thú y, Cục Chăn nuôi và Thú y

 

Phát biểu tại hội thảo, bà Lê Thị Huệ – đại diện Phòng Quản lý Thuốc Thú y, Cục Chăn nuôi và Thú y, đánh giá việc lấy ý kiến doanh nghiệp, Hiệp hội và địa phương có ý nghĩa quan trọng trong quá trình hoàn thiện dự thảo.

 

Theo bà Huệ, các quy định cần tiếp tục được rà soát kỹ về nội dung, thuật ngữ và cách thức áp dụng, bảo đảm khi ban hành có thể triển khai thống nhất và phù hợp với thực tế sản xuất, kinh doanh.

 

Đối với kiểm nghiệm thuốc thú y, dự thảo đang theo hướng đẩy mạnh xã hội hóa, không phân biệt cơ sở kiểm nghiệm nhà nước hay tư nhân mà tập trung vào điều kiện, năng lực và phạm vi được công nhận, chỉ định. Đây là hướng mở nhằm huy động nguồn lực xã hội và tạo thêm lựa chọn cho doanh nghiệp.

 

Tuy nhiên, đại diện Cục Chăn nuôi và Thú y đề nghị doanh nghiệp tiếp tục góp ý cụ thể về quy trình lấy mẫu, thời gian và chi phí kiểm nghiệm, bởi đây là những yếu tố tác động trực tiếp đến quá trình đăng ký, lưu hành sản phẩm.

 

Đối với hoạt chất hoặc sản phẩm chưa có phương pháp kiểm nghiệm tương ứng tại Việt Nam, cần nghiên cứu cơ chế phù hợp, trong đó có khả năng sử dụng kết quả từ các tổ chức, phòng thử nghiệm ở nước ngoài đáp ứng yêu cầu.

 

Bà Huệ cũng lưu ý đến cơ chế chuyển tiếp đối với hồ sơ, sản phẩm và quy trình doanh nghiệp đang thực hiện khi Thông tư mới có hiệu lực, nhằm tránh khoảng trống hoặc phát sinh chi phí không cần thiết trong quá trình chuyển đổi.

 

Một nội dung khác được đại diện Cục nhấn mạnh là trách nhiệm của địa phương. Dự thảo quy định trách nhiệm của UBND cấp tỉnh trong quản lý thuốc thú y, do đó các địa phương cần chủ động tham gia góp ý, phản ánh những khó khăn trong thực tiễn để quy định sau khi ban hành có khả năng triển khai thống nhất.

 

“Quy định phải sát thực tế sản xuất, kinh doanh; càng có nhiều ý kiến từ thực tiễn thì văn bản khi ban hành càng có điều kiện đi vào cuộc sống”, bà Lê Thị Huệ nhấn mạnh.

 

Mộc Nhiên

Xem thêm:

Cải cách thủ tục hành chính trong nông nghiệp: Giảm chồng chéo để tạo thuận lợi cho doanh nghiệp

Triển khai quy định mới về công bố hợp chuẩn, hợp quy: Cần sớm thống nhất hướng dẫn thực thi đối với thức ăn chăn nuôi và thuốc thú y