[Chăn nuôi Việt Nam] – Trước diễn biến phức tạp của bệnh cúm gia cầm type A/H5N1 trên địa bàn, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lai Châu đã ban hành hướng dẫn nhận biết dấu hiệu và các biện pháp phòng, chống dịch bệnh. Hướng dẫn nhằm giúp chính quyền địa phương, người chăn nuôi và người dân chủ động phát hiện sớm, triển khai hiệu quả các giải pháp phòng dịch, bảo vệ đàn gia cầm, sức khỏe cộng đồng và duy trì ổn định hoạt động chăn nuôi.

Tăng cường nhận diện sớm nguy cơ dịch bệnh

Theo hướng dẫn của Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lai Châu, cúm gia cầm là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm do virus cúm type A gây ra, có thể xuất hiện trên gia cầm, chim hoang dã, nhiều loài động vật có vú và có thể lây sang người. Trong đó, gà thường biểu hiện triệu chứng rõ ràng khi mắc bệnh, còn vịt có thể mang mầm bệnh nhưng ít biểu hiện triệu chứng lâm sàng.

Nguồn lây bệnh bao gồm gia cầm mắc bệnh, thủy cầm mang virus và các loài chim hoang dã, chim di trú. Bệnh có thể lây truyền trực tiếp khi tiếp xúc với gia cầm mắc bệnh hoặc mang mầm bệnh; đồng thời lây gián tiếp thông qua thức ăn, nước uống, dụng cụ chăn nuôi, phương tiện vận chuyển, quần áo và chuồng trại bị nhiễm mầm bệnh. Virus cũng có khả năng lây sang người nếu không thực hiện đầy đủ các biện pháp phòng hộ.

Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lai Châu đã ban hành hướng dẫn nhận biết dấu hiệu và các biện pháp phòng, chống dịch bệnh

Nhận biết các dấu hiệu điển hình của bệnh

Hướng dẫn của ngành chuyên môn nêu rõ, gia cầm mắc cúm thường có biểu hiện chết đột ngột hoặc xuất hiện các triệu chứng như ho, khó thở, chảy nước mũi, sưng mắt, sưng đầu, mào và tích tím tái, tiêu chảy, giảm đẻ hoặc đẻ trứng không có vỏ.

Ngoài ra, gia cầm có thể đi loạng choạng, run rẩy do tổn thương thần kinh. Khi mổ khám, nhiều cơ quan trong cơ thể có biểu hiện xuất huyết như khí quản, phổi, gan, lách, thận, ruột, tim, buồng trứng, dịch hoàn và màng não.

Theo hướng dẫn, virus cúm gia cầm có thể tồn tại trong thời gian dài ở môi trường lạnh, ẩm, như trong chuồng nuôi, phân gia cầm mắc bệnh hoặc tủ lạnh, tủ đông. Tuy nhiên, virus có thể bị tiêu diệt bằng nhiệt hoặc các loại hóa chất sát trùng như vôi bột, Chloramin B, Formaldehyde, Iodine, cồn 70-90%, nước vôi 10% và nước xà phòng đặc.

Thực hiện đồng bộ các biện pháp phòng, chống dịch

Để ngăn ngừa dịch bệnh, Sở Nông nghiệp và Môi trường Lai Châu khuyến cáo người chăn nuôi thực hiện chăn nuôi an toàn sinh học, lựa chọn con giống khỏe mạnh, có nguồn gốc rõ ràng; duy trì chuồng trại sạch sẽ, thông thoáng, thường xuyên vệ sinh, tiêu độc khử trùng.

Bên cạnh đó, cần kiểm soát người và phương tiện ra vào khu vực chăn nuôi; tiêm phòng đầy đủ theo quy định; không mua bán, vận chuyển hoặc giết mổ gia cầm không rõ nguồn gốc.

Công tác tiêm phòng vaccine phải được thực hiện đúng đối tượng, đúng thời điểm, đúng kỹ thuật và lựa chọn loại vaccine phù hợp với chủng virus lưu hành. Trong trường hợp có ổ dịch, việc tiêm phòng khẩn cấp cần được triển khai theo hướng dẫn của cơ quan thú y để tạo vùng đệm bảo vệ.

Kịp thời báo cơ quan thú y khi phát hiện gia cầm nghi mắc bệnh

Ngành chuyên môn cũng yêu cầu tăng cường giám sát đàn gia cầm, thường xuyên theo dõi để phát hiện sớm các trường hợp gia cầm ốm, chết bất thường hoặc nghi mắc cúm.

Khi phát hiện dấu hiệu nghi ngờ, người chăn nuôi cần báo ngay cho cơ quan thú y gần nhất để lấy mẫu xét nghiệm, điều tra nguồn lây và triển khai các biện pháp xử lý theo quy định.

Đối với gia cầm mắc bệnh, gia cầm chết, gia cầm có kết quả xét nghiệm dương tính hoặc gia cầm tiếp xúc với đàn mắc bệnh, việc tiêu hủy phải được thực hiện đúng quy trình kỹ thuật. Sau tiêu hủy cần tiến hành khử trùng khu vực, vận chuyển an toàn và quản lý chặt chẽ hố chôn nhằm ngăn ngừa phát tán mầm bệnh.

Phát huy vai trò của chính quyền, người chăn nuôi và người tiêu dùng

Theo hướng dẫn, công tác phòng, chống cúm gia cầm cần có sự tham gia của cả chính quyền địa phương, cơ quan chuyên môn, người chăn nuôi và người tiêu dùng.

Chính quyền địa phương có trách nhiệm tổ chức các hoạt động phòng, chống dịch, thành lập ban chỉ đạo, chuẩn bị kinh phí, vật tư, tổ chức tiêu độc khử trùng định kỳ và kiểm soát dịch bệnh.

Đối với người chăn nuôi, cần nuôi nhốt gia cầm, không bán chạy khi phát hiện dịch bệnh, thực hiện khử trùng chuồng nuôi, sử dụng đầy đủ phương tiện bảo hộ khi tiếp xúc với gia cầm, tiêm phòng đầy đủ và kịp thời báo cơ quan chức năng khi phát hiện gia cầm nghi mắc bệnh.

Người tiêu dùng được khuyến cáo chỉ sử dụng thịt, trứng đã nấu chín; lựa chọn sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, được kiểm dịch; không tiếp xúc hoặc sử dụng gia cầm ốm, chết và rửa tay bằng xà phòng sau khi tiếp xúc với gia cầm.

Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lai Châu nhấn mạnh, việc chủ động nhận biết sớm dấu hiệu bệnh, thực hiện nghiêm các biện pháp an toàn sinh học, tiêm phòng vaccine và phối hợp chặt chẽ với cơ quan thú y sẽ góp phần kiểm soát hiệu quả bệnh cúm gia cầm, bảo vệ sản xuất chăn nuôi và sức khỏe cộng đồng trên địa bàn tỉnh.

Lan Hương (tổng hợp)

Xem thêm:

Cảnh giác cúm gia cầm: Không chủ quan trước biến chủng mới

Nhận biết bệnh cúm gia cầm