Hơn 40 tháng thành lập, Hợp tác xã (HTX) Chăn nuôi hữu cơ Thiện Nghiệp ở phường Mũi Né đã xây dựng và nhân rộng thành công các mô hình chăn nuôi tuần hoàn trên đồi đất cát gắn với du lịch sinh thái dưới tán dừa, mang lại sinh kế ổn định cho nông hộ thành viên và nâng cao chất lượng môi trường sinh thái trên địa bàn.

Nuôi bồ câu theo giải pháp tuần hoàn dưới tán dừa ở phường Mũi Né

10 năm kiến thiết mô hình mẫu

Mùa du lịch xuân năm 2026, trang trại chăn nuôi trên đồi cát cách biển Mũi Né khoảng hơn 1 km của nông hộ Nguyễn Minh Tâm đón khách ngày cao điểm lên đến 500 người, cá biệt có ngày phục vụ 1.000 người, tăng khoảng 20 – 30% so với cùng kỳ năm ngoái. Trang trại có tổng diện tích 4,5 ha, trong đó có 2 ha phân bổ sinh trưởng những hàng dừa cổ thụ trên dưới 50 năm tuổi, bên dưới tán lá dừa bố trí những khu vực chăn nuôi gà rừng, bồ câu Pháp, dông trên từng luồng đất cát theo giải pháp tuần hoàn.

Theo đó, thức ăn tại chỗ đối với các vật nuôi ở đây bao gồm các loại thực vật như rau, nụ chồi cây, nụ hoa, trái, côn trùng và nước sạch trong môi trường tự nhiên. Ngược lại, các loài thực vật được chăm sóc bằng nguồn phân thải ra từ các loài vật nuôi này. Chưa kể phụ phẩm từ lá, vỏ cây và vỏ trái dừa được tận dụng để tôn tạo chuồng nuôi, lót ổ đẻ cho gà rừng, bồ câu, xay nghiền nhỏ chế biến phân bón vi sinh bón trở lại cho cây trồng trong trang trại. Diện tích còn lại với 2 ha bên cạnh những hàng dừa lâu năm là không gian dành cho du khách trải nghiệm, thưởng thức sản vật nuôi, trồng và chế biến trực tiếp.

Chủ trang trại chia sẻ rằng, để hoàn thành quy trình chăn nuôi tuần hoàn gắn với du lịch xanh phải trải qua thời gian gần 10 năm kiến thiết, xây dựng đồng bộ quy trình kỹ thuật khép kín một chuỗi giá trị từ sản xuất, chế biến đến tiêu thụ. Đến nay, nếu trừ sản lượng đáng kể con giống vật nuôi cung cấp cho nông hộ thành viên HTX và sản phẩm thịt chế biến đáp ứng nhu cầu du khách tham quan thì trang trại luôn duy trì “cơ số” 50 cặp bồ câu sinh sản trên 2 tầng chuồng nuôi lắp đặt trên diện tích khoảng 100 m2; gà rừng 300 con nuôi nhốt kết hợp với nuôi thả trong khuôn viên đất cát khoảng 1.000 m2; đào hang, xây tường nuôi dông trong phạm vi hơn 100 m2 với mật độ 20 con/m2.

60 ha sản xuất tuần hoàn

Tháng 10/2022, HTX Chăn nuôi hữu cơ Thiện Nghiệp ra đời với 10 thành viên sáng lập, trang trại Nguyễn Minh Tâm trở thành mô hình mẫu để các thành viên tiếp nhận nguồn giống, trao đổi kỹ thuật nhân rộng phù hợp trên diện tích đất cát ở phường Mũi Né và các địa bàn lân cận. Cụ thể, nông hộ thành viên HTX Nguyễn Văn Hoàng ở phường Mũi Né trong 1 năm qua đã “quy hoạch” diện tích 3.000 m² dưới tán dừa để nuôi bồ câu, dông và gà rừng đạt những thành công bước đầu. Nguồn gốc diện tích đất này chỉ trồng thuần và chăm sóc hơn 100 cây dừa hơn 20 năm tuổi theo phương pháp thông thường. Từ khi gia nhập HTX, ông Hoàng đã chuyển đổi sang quay vòng tuần hoàn, nguyên liệu xơ dừa và chất thải từ nuôi bồ câu, dông, gà rừng cũng được ủ thành phân vi sinh chăm bón cây trồng. Kết quả, HTX liên kết bao tiêu nông hộ thành viên Nguyễn Văn Hoàng thu hoạch 20 ngày một lứa dừa 700 – 1.000 trái; 30 con chim bồ câu thương phẩm mỗi tuần; hơn 5 kg dông/2 tuần.

Hiện ông Hoàng đang tiếp tục trồng mới hàng chục cây dừa phủ mát trên diện tích nuôi gà rừng với 1.000 m² theo kỹ thuật chuyển giao hoàn chỉnh từ HTX, dự kiến gần cuối năm 2026 sẽ xuất chuồng gà thịt bán cho HTX theo chuỗi liên kết.

Ông Nguyễn Văn Tánh – Chủ tịch Hội đồng quản trị HTX Chăn nuôi hữu cơ Thiện Nghiệp cho biết, đến nay, HTX đã kết nạp 25 thành viên sản xuất, tương ứng với diện tích trồng dừa, rau và các loại cây trồng khác kết hợp chăn nuôi tuần hoàn trên diện tích từ 10 ha tăng lên 60 ha. Trong đó, thành viên đạt sản lượng cung cấp theo hợp đồng tiêu thụ thịt thương phẩm cao nhất với HTX mỗi tháng cả trăm kg thịt bồ câu, hàng chục kg thịt dông và gà rừng. Riêng cây dừa với mật độ 400 cây/ha, bước vào thu trái từ cây 3 năm tuổi trở lên, năng suất gần 10 trái/cây/tháng.

“Hiện một số sản phẩm vật nuôi đã được công nhận OCOP 3 sao, HTX đã hợp đồng tiêu thụ với 11 đầu mối trong nước, đồng thời đưa lên các sàn thương mại điện tử với sản lượng tăng bình quân 15%/năm. Mục tiêu đến cuối năm 2026, HTX mở rộng chuỗi liên kết sản xuất, chăn nuôi tuần thêm 10 ha khu vực trong và ngoài phường Mũi Né, thu hút khoảng 10 nông hộ thành viên tham gia…”, ông Nguyễn Văn Tánh – Chủ tịch Hội đồng quản trị HTX Chăn nuôi hữu cơ Thiện Nghiệp chia sẻ.

Văn Việt 

Nguồn: Báo Lâm Đồng