[Chăn nuôi Việt Nam] – Ngày 21/01/2026, tại tỉnh Hưng Yên, Công ty Cổ phần AVAC Việt Nam đã công bố báo cáo đánh giá tính an toàn và năng suất vắc xin AVAC ASF LIVE đối với lợn giống trại chính tại Văn Giang, tỉnh Hưng Yên.

Tham dự sự kiện có đại diện Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO) tại Việt Nam, Viện Chăn nuôi Quốc tế (ILRI), Hội KHKT Thú y Việt Nam, Hội Chăn nuôi Việt Nam, Hiệp hội Thịt Ukraine và Trung tâm Chẩn đoán Thú y Trung ương I, một số cơ quan báo chí…

TS. Nguyễn Văn Điệp, Tổng giám đốc Công ty Cổ phần AVAC Việt Nam trao đổi với với các Hội/Hiệp hội, tổ chức quốc tế…

Trước đó, ngày 26/12/2015, Trung tâm Chẩn đoán và Xét nghiệm Thú y Trung ương I đã ban hành văn bản số 586/CDDXN1-VR về việc đánh giá vắc xin AVAC ASF LIVE sử dụng trên lợn nái.

Theo đó, thời gian thực hiện đánh giá vắc xin kéo dài 7 tháng, từ ngày 10/3/2025 đến ngày 30/10/2025, địa điểm thực hiện là trại chăn nuôi thuộc sở hữu của Công ty Cổ phần AVAC Việt Nam, tại thôn Bá Khê, xã Tân Tiến, huyện Văn Giang, tỉnh Hưng Yên.

Tham gia thực hiện thí nghiệm gồm BSTY Nguyễn Văn Đức (Công ty Cổ phần AVAC Việt Nam) và ThS. Nguyễn Hoàng Đăng (Trung tâm Chẩn đoán và Xét nghiệm Thú y Trung ương). Thời gian thực hiện dự kiến kéo dài 7 tháng, từ ngày 10/3/2025 đến ngày 30/10/2025.

Các đại biểu trực tiếp vào thăm đàn lợn được tiêm vắc xin AVAC ASF LIVE

Mục tiêu của thí nghiệm là đánh giá toàn diện tính an toàn, hiệu lực, khả năng truyền dọc và ảnh hưởng đến năng suất sinh sản của vắc xin AVAC ASF LIVE do Công ty Cổ phần AVAC Việt Nam sản xuất khi sử dụng trên đối tượng lợn nái.

Cụ thể, thí nghiệm được tiến hành trên đàn lợn nái giống Yorkshire–Landrace, độ tuổi từ 18–28 tuần, với tổng số 270 con. Các cá thể tham gia thí nghiệm đều có tình trạng sức khỏe tốt, kết quả xét nghiệm kháng thể dịch tả lợn châu Phi (DTLCP) âm tính, đồng thời âm tính với các tác nhân gây bệnh gồm ASFV, CSFV, PRRSV, FMDV, PCV-2 và Mycoplasma hyopneumoniae.

Kết luận của Trung tâm Chẩn đoán Thú y Trung ương cho thấy:

(1) Vắc xin nhược độc đông khô AVAC ASF LIVE bảo đảm tính an toàn khi tiêm liều gấp 10 lần liều khuyến cáo cho lợn nái trong điều kiện thí nghiệm. Đồng thời, không ghi nhận hiện tượng truyền ngang vi rút vắc xin từ lợn được tiêm sang lợn đối chứng nuôi cùng đàn.

(2) Kết quả theo dõi miễn dịch cho thấy, vắc xin tạo đáp ứng miễn dịch đạt 100% trên lợn nái được kiểm tra sau khi tiêm phòng đủ hai mũi. Vi rút vắc xin không được phát hiện trong dịch miệng và mẫu swab phân của lợn nái đã tiêm, đồng thời không xảy ra hiện tượng truyền dọc từ mẹ sang con.

(3) Khảo sát trên 40 đàn mẹ – con cho thấy số lợn con theo mẹ trung bình đạt 13,4 con/nái, với khối lượng sơ sinh trung bình đạt 1,2 kg/con.

Đàn lợn con sinh ra từ lợn mẹ tiêm vắc xin AVAC ASF LIVE

Trao đổi với PV, ông Nguyễn Hoàng Đăng, Phó Trưởng phòng Virus, Trung tâm Chẩn đoán Thú y Trung ương I cho biết, trong bối cảnh dịch tả lợn châu Phi (ASF) diễn biến phức tạp, vắc xin cho thấy hiệu quả nhất định trong công tác phòng, chống dịch bệnh.

Trao đổi tại trang trại chăn nuôi của Công ty Cổ phần AVAC Việt Nam, bà Nguyễn Thị Hương, Chủ tịch Hội KHKT Thú y Việt Nam cho biết, với tư cách là đơn vị trực tiếp chứng kiến quá trình tiêm vắc xin lần thứ nhất và lần thứ hai, đồng thời theo dõi thực tiễn tại trại chăn nuôi, Hội ghi nhận nhiều kết quả tích cực. Qua quan sát thực tế, đàn lợn nái phát triển tốt, có chửa và sinh sản bình thường. Các báo cáo theo dõi chi tiết trên từng cá thể cho thấy số lượng lợn con sinh ra đạt mức cao, có trường hợp lên tới 19 con/lứa.

TS. Nguyễn Thị Hương (bên trái) tại trang trại lợn của Công ty Cổ phần AVAC Việt Nam

Theo các phiếu theo dõi và báo cáo tại trại, tỷ lệ lợn con chết và hiện tượng khô thai ở mức rất thấp. Nếu các kết quả này được khẳng định đầy đủ, đây là tín hiệu rất đáng mừng. Đặc biệt, quan sát thực tế cho thấy đàn lợn con phát triển khỏe mạnh, ngoại hình đồng đều, chất lượng con giống tốt.

Bà Hương cũng cho biết, tại buổi làm việc, Hội đã nghe báo cáo từ Trung tâm Chẩn đoán Thú y Trung ương là một đơn vị độc lập, đóng vai trò là bên thứ ba trong đánh giá. Các kết quả do Trung tâm công bố cho thấy vắc xin bảo đảm tính an toàn và hiệu quả, không ghi nhận hiện tượng truyền ngang, truyền dọc từ lợn mẹ sang lợn con. Đây là những thông tin rất tích cực.

Tuy nhiên, bà Nguyễn Thị Hương nhấn mạnh, các kết quả này vẫn cần được Hội đồng khoa học thẩm định, đánh giá một cách đầy đủ và khách quan. Hội kỳ vọng Công ty Cổ phần AVAC Việt Nam sẽ tiếp tục triển khai các nghiên cứu, báo cáo bổ sung với dữ liệu thuyết phục hơn, làm cơ sở để Hội đồng khoa học ghi nhận, đồng thời sớm hoàn thiện hồ sơ để vắc xin được cấp số đăng ký lưu hành và đưa vào sử dụng thương mại.

Theo ông Nguyễn Văn Điệp, Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần AVAC Việt Nam, việc thử nghiệm vắc xin trên lợn nái thể hiện nỗ lực của AVAC trong việc minh bạch hóa toàn bộ quá trình nghiên cứu, thử nghiệm với sự chứng kiến của nhiều đơn vị liên quan. Hiện nay, đàn lợn thịt được tiêm vắc xin phát triển tốt, trong khi đàn lợn nái bắt đầu sinh các lứa tiếp theo.

Đàn nái tiêm vaccine AVAC ASF LIVE phát triển khỏe mạnh

Ông Điệp cho biết, để một vắc xin được phép sử dụng trên lợn giống, quy trình phải trải qua ba bước chính. Thứ nhất, xây dựng tiêu chuẩn vắc xin. Sau hơn một năm, Cục Chăn nuôi và Thú y đã ban hành tiêu chuẩn vắc xin ASF cho lợn nái và lợn đực giống, đây cũng là bộ tiêu chuẩn đầu tiên trên thế giới đối với đối tượng này. Thứ hai, kiểm nghiệm vắc xin. Thứ ba, khảo nghiệm vắc xin. Hiện nay, vắc xin AVAC ASF LIVE đang ở bước thứ hai trong quy trình này. “Mỗi bước mất khoảng 6 tháng. Chúng tôi kỳ vọng trong khoảng một năm tới, Hội đồng Khoa học quốc gia sẽ xem xét và cấp phép cho phép sử dụng tại Việt Nam”, ông Điệp chia sẻ.

Theo ông Điệp, việc đánh giá dữ liệu trên lợn nái đòi hỏi nhiều thời gian, do đó quá trình thử nghiệm phải được thực hiện theo từng bước, với quy mô khác nhau, nhằm tạo ra bộ dữ liệu khách quan và bảo đảm an toàn cao nhất. Đây được xem là giai đoạn đặc biệt quan trọng để thu thập dữ liệu ở quy mô lớn, làm cơ sở cho việc báo cáo, công bố và xin phép lưu hành vắc xin trong thời gian tới.

Cũng theo ông Nguyễn Văn Điệp, tính đến thời điểm hiện tại, vắc xin AVAC ASF LIVE đã được đưa ra thị trường với tổng số hơn 5 triệu liều, trong đó khoảng gần 1 triệu liều được xuất khẩu và hơn 4 triệu liều tiêu thụ trong nước. Kết quả tiêm phòng tại Philippines cho thấy hiệu quả tích cực; thông tin công bố chính thức trên website của Bộ Nông nghiệp Philippines ghi nhận tỷ lệ bảo hộ đạt trên 90%. Gần 500.000 liều vắc xin đã được nhập khẩu và sử dụng hết, đồng thời phía Philippines đang xem xét cho phép lưu hành tự do, không áp dụng hình thức cấp phát miễn phí cho người chăn nuôi.

Theo Ông Pawin Padungtood – Trung tâm Phòng chống và kiểm soát khẩn cấp dịch bệnh động vật xuyên biên giới, tổ chức FAO cho biết: FAO gần đây đưa ra hướng dẫn với vắc xin ASF trong đó có 4 tiêu chuẩn cần lưu ý: Tín an toàn, độ: Tính an toàn, tính hiệu quả bảo hộ, độ thuần khiết của vắc xin, và quan sát đã đạt được những tiêu chuẩn này và thông tin tương đối khả quan.

Tâm An