Tiêu chảy, đặc biệt là tiêu chảy sau cai sữa (PWD), là một vấn đề sức khỏe nghiêm trọng ở heo con, thường dẫn đến thiệt hại kinh tế đáng kể do tỷ lệ mắc bệnh và tử vong cao. Theo truyền thống, kháng sinh đã được sử dụng để giảm thiểu vấn đề này, nhưng mối lo ngại ngày càng tăng về kháng kháng sinh đã thúc đẩy việc tìm kiếm các chiến lược thay thế. Axit hữu cơ đã nổi lên như một giải pháp thay thế đầy hứa hẹn do đặc tính kháng khuẩn và khả năng cải thiện sức khỏe đường ruột của chúng. Bài viết này khám phá hiệu quả của axit hữu cơ trong việc ngăn ngừa tiêu chảy ở heo con, được hỗ trợ bởi nghiên cứu khoa học gần đây.

CƠ CHẾ HOẠT ĐỘNG

Axit hữu cơ phát huy tác dụng có lợi của chúng chủ yếu thông qua ba cơ chế: giảm pH đường tiêu hóa, tăng cường khả năng tiêu hóa chất dinh dưỡng và điều chỉnh hệ vi sinh vật đường ruột.

HIỆU QUẢ CỦA CÁC LOẠI AXIT HỮU CƠ KHÁC NHAU

Một số nghiên cứu đã đánh giá hiệu quả của các axit hữu cơ khác nhau trong việc ngăn ngừa tiêu chảy ở heo con. Những phát hiện chính từ các nghiên cứu này được tóm tắt dưới đây:

• Axit Formic và Axit Lactic: Các axit này đã được chứng minh là làm giảm đáng kể tỷ lệ mắc và mức độ nghiêm trọng của tiêu chảy ở heo con cai sữa. Một nghiên cứu của Tsiloyiannis et al. (2001) cho thấy những con heo con được cho ăn chế độ ăn bổ sung axit formic hoặc axit lactic có tỷ lệ tiêu chảy thấp hơn so với những con ăn chế độ ăn không có kháng sinh (Tsiloyiannis et al., 2001).
• Hỗn hợp Axit Hữu cơ: Kết hợp các axit hữu cơ khác nhau có thể làm tăng hiệu quả của chúng. Ví dụ, Gerritsen et al. (2010) đã chứng minh rằng hỗn hợp axit formic với các axit hữu cơ khác như lactic, citric và sorbic cải thiện khả năng tiêu hóa chất dinh dưỡng và giảm tiêu chảy ở heo con (Gerritsen et al., 2010).
• Axit béo chuỗi trung bình (MCFAs): Các axit này, khi kết hợp với axit hữu cơ, tăng cường sức khỏe đường ruột bằng cách giảm vi khuẩn gây bệnh và cải thiện chức năng hàng rào ruột. Awati et al. (2011) báo cáo rằng những con heo con nhận được bổ sung axit hữu cơ và MCFAs có tỷ lệ tiêu chảy thấp hơn đáng kể và cải thiện thành phần hệ vi sinh vật đường ruột so với các nhóm đối chứng (Awati et al., 2011).

LỢI ÍCH NGOÀI VIỆC NGĂN NGỪA TIÊU CHẢY

Axit hữu cơ không chỉ giúp ngăn ngừa tiêu chảy mà còn mang lại những lợi ích bổ sung:

• Cải thiện tăng trưởng: Heo con được cho ăn chế độ ăn bổ sung axit hữu cơ thường cho thấy hiệu suất tăng trưởng tốt hơn, tăng trọng trung bình hàng ngày (ADG) cao hơn và cải thiện hiệu quả thức ăn (Long et al., 2018).
• Tăng cường miễn dịch: Axit hữu cơ có thể tăng cường phản ứng miễn dịch ở heo con, được biểu thị bằng mức độ globulin miễn dịch tăng lên và các thông số miễn dịch khác (Xiang et al., 2021). Hình thái đường ruột tốt hơn:
• Bổ sung axit hữu cơ có liên quan đến sự cải thiện hình thái đường ruột, chẳng hạn như tăng chiều cao nhung mao và giảm độ sâu crypt, là dấu hiệu của một đường ruột khỏe mạnh hơn (Lei et al., 2017).

ỨNG DỤNG THỰC TẾ

Trong thực tế, việc đưa axit hữu cơ vào chế độ ăn của heo con có thể được thực hiện theo nhiều cách:

• Bổ sung vào chế độ ăn: Axit hữu cơ có thể được thêm trực tiếp vào thức ăn cho heo con. Hỗn hợp axit hữu cơ với các thành phần khác nhau có thể được điều chỉnh theo nhu cầu cụ thể (Hong, 2012).
• Bổ sung qua nước uống: Axit hữu cơ cũng có thể được dùng qua nước uống, đảm bảo lượng tiêu thụ ổn định và tác dụng ngay lập tức đến pH đường ruột (Awati et al., 2011).
• Vi nang: Kỹ thuật này giúp giải phóng axit hữu cơ một cách có kiểm soát trong suốt đường tiêu hóa, tăng cường hiệu quả và độ ổn định của chúng (Choi et al., 2020).

KẾT LUẬN

Axit hữu cơ đại diện cho một giải pháp thay thế khả thi và hiệu quả cho kháng sinh để ngăn ngừa tiêu chảy ở heo con. Khả năng điều chỉnh hệ vi sinh vật đường ruột, cải thiện khả năng tiêu hóa chất dinh dưỡng và tăng cường miễn dịch của chúng làm cho chúng trở thành một công cụ có giá trị trong dinh dưỡng cho heo. Nghiên cứu liên tục và ứng dụng thực tế sẽ tiếp tục củng cố vai trò của chúng trong chăn nuôi heo hiện đại.

Nguồn: Ecovet