Ngày 6-3, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Thanh Nam có buổi làm việc với Công ty TNHH Rơm Phong Phú và 5 hợp tác xã tại xã Vĩnh Gia, tỉnh An Giang về việc thu mua rơm và sản xuất bánh rơm phục vụ chăn nuôi, giảm phát thải.

Sản xuất 50.000-60.000 tấn bánh rơm

Ông Nguyễn Thanh Phong – Giám đốc Công ty TNHH Rơm Phong Phú – cho biết sau nhiều năm tìm hiểu và tích lũy kinh nghiệm trong lĩnh vực xử lý rơm rạ, ông đã thành lập doanh nghiệp chuyên thu mua rơm rạ, băm và ép kiện cung cấp cho các doanh nghiệp chăn nuôi bò thịt, bò sữa trong nước.

Sau gần 2 năm hoạt động, công ty hiện có 2 dây chuyền băm, ép kiện, 14 máy cuộn rơm, với khoảng 120 lao động làm việc thường xuyên, thu nhập bình quân 11 triệu đồng/người/tháng.

Năm 2025, doanh nghiệp sản xuất khoảng 10.000 tấn rơm thành phẩm và dự kiến năm 2026 sẽ nâng sản lượng lên khoảng 60.000 tấn bánh rơm.

Hiện sản phẩm của công ty được cung cấp cho nhiều doanh nghiệp chăn nuôi lớn như TH True Milk, Vinamilk, NutiFood, Công ty CP Nông nghiệp Trường Hải (THACO AGRI), Công ty CP Chăn nuôi Việt Nhật (VINA BEEF), Hòa Phát Nông Nghiệp…

Rơm rạ được Công ty Rơm Phong Phú thu mua của nông dân với giá 17.000 đồng/kg đưa đến tận công ty. Trong ảnh là công nhân đang đưa rơm lên máy để ép làm bánh rơm – Ảnh: MINH KHANG

Theo ông Phong, quy trình thu mua rơm được thực hiện bằng cách liên hệ trực tiếp với nông dân, hợp tác xã hoặc thông qua người trung gian để xác định vị trí đồng ruộng và thời điểm thu hoạch. Sau khi nông dân gặt lúa, rơm được để khô tự nhiên từ 2-3 ngày nắng rồi tiến hành cuộn rơm, tập kết tại các bờ kênh hoặc bờ sông để vận chuyển bằng ghe về kho của công ty.

Tại cầu cảng, rơm được kiểm tra chất lượng trước khi đưa lên băng tải vào kho. Sau đó rơm được phân loại, sơ chế, ép thành bánh và bảo quản trong kho để cung cấp cho thị trường thức ăn chăn nuôi.

Công ty Rơm Phong Phú chuyên ép rơm thành bánh, có trọng lượng khoảng 600kg/bánh để bán cho các công ty chăn nuôi bò – Ảnh: MINH KHANG

Trong giai đoạn đầu công ty có thể cung cấp khoảng 50.000-60.000 tấn bánh rơm cho thị trường, trong bán kính thu gom 30-40km, chiếm khoảng 4% sản lượng rơm tại khu vực hoạt động. Nguồn rơm ngoài đồng hiện còn khá dồi dào nên việc thu mua tương đối thuận lợi.

“Đề xuất Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng chính quyền địa phương hỗ trợ kết nối với các hợp tác xã để hình thành nguồn cung rơm rạ ổn định, đồng thời có cơ chế khuyến khích nông dân không đốt rơm rạ, hướng tới tận dụng nguồn phụ phẩm này phục vụ sản xuất và giảm phát thải”, ông Phong nói.

Rơm sẽ giúp tăng thu nhập, giảm phát thải

Ông Trần Thanh Hiệp, Phó giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh An Giang, cho rằng để việc thu gom và tiêu thụ rơm rạ đạt hiệu quả, doanh nghiệp cần xây dựng kế hoạch cụ thể và tiến tới ký kết hợp đồng liên kết với các hợp tác xã nhằm chủ động nguồn nguyên liệu lâu dài.

Nếu tổ chức thu gom tốt, nguồn rơm rạ tại xã Vĩnh Gia và các địa phương lân cận cơ bản có thể đáp ứng nhu cầu của doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, doanh nghiệp cũng cần nghiên cứu đầu tư hệ thống sấy và bảo quản để xử lý rơm trong điều kiện thời tiết bất lợi, nhất là khi rơm rạ được sử dụng làm thức ăn chăn nuôi đòi hỏi tiêu chuẩn cao về độ ẩm và an toàn.

Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Thanh Nam phát biểu tại buổi làm việc với 5 hợp tác xã và Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh An Giang – Ảnh: BỬU ĐẤU

Tại buổi làm việc, Thứ trưởng Trần Thanh Nam nhấn mạnh việc triển khai quy trình canh tác lúa giảm phát thải cần được thực hiện nghiêm túc theo hướng dẫn của ngành nông nghiệp. Khi Chính phủ cho phép giao dịch tín chỉ carbon, việc đo đếm lượng giảm phát thải có thể mang lại thêm nguồn thu cho nông dân.

Theo tính toán, mỗi héc ta lúa hiện nay có thể giảm phát thải khoảng 4-5 tấn CO₂. Khi được chứng nhận, hợp tác xã có thể hưởng thêm lợi nhuận từ việc bán tín chỉ carbon bên cạnh thu nhập từ sản xuất lúa.

“Vấn đề tận dụng rơm rạ cũng đang được nhiều doanh nghiệp quan tâm. Một số tập đoàn đang nghiên cứu đầu tư nhà máy sử dụng rơm làm nguyên liệu sản xuất năng lượng và các sản phẩm khác.

Nguồn rơm tại Đồng bằng sông Cửu Long hiện khá dồi dào, vấn đề quan trọng là tổ chức thu gom hiệu quả để phục vụ chế biến và tiêu thụ. Khi rơm có giá trị kinh tế và có doanh nghiệp thu mua ổn định, nông dân sẽ chủ động tham gia thu gom thay vì xử lý tại ruộng như trước đây. Việc này không chỉ góp phần tăng thu nhập mà còn giảm phát thải, bảo vệ môi trường trong sản xuất nông nghiệp”, ông Nam nói.

BỬU ĐẤU

Báo Tuổi Trẻ