Trong quá trình chăn nuôi heo, bệnh hồng lỵ trên heo là một bệnh lý nghiêm trọng, phổ biến và thường xuyên xuất hiện với tần suất cao. Sau khi heo nhiễm bệnh từ môi trường chăn nuôi bị ô nhiễm có chứa mầm bệnh thì xoắn khuẩn gây bệnh hồng lỵ sẽ sinh sôi, phát triển mạnh trong cơ thể heo bệnh và thường xuyên bài xuất mầm bệnh ra bên ngoài, bệnh có tính chất lây lan rất cao (có thể lên đến 90%).

Bệnh hồng lỵ trên heo là một bệnh khá nguy hiểm, diễn biến nhanh, tỷ lệ bệnh và tỷ lệ chết khá cao (có thể lên đến 50%) nếu người chăn nuôi không can thiệp kịp thời. Chính vì vậy, trong chăn nuôi heo người chăn nuôi cần theo dõi sức khỏe của đàn hàng ngày để sớm phát hiện và chủ động điều trị kịp thời bệnh này ngay từ đầu, nếu bệnh không được kiểm soát tốt sẽ tác động xấu đến sức khỏe của heo và dễ làm bệnh lây lan nhanh, ảnh hưởng xấu đến năng suất sản xuất và hiệu quả kinh tế của người chăn nuôi là rất lớn.

Nguyên nhân – Đặc tính mầm bệnh

Do xoắn khuẩn có tên khoa học là Brachyspira hyodysenteriae (tên cũ là Treponema hoặc Serpulina hyodysenteriae), Gram âm (-), yếm khí, dài 5 – 20 µm, rộng 0,1 – 0,5 µm, có khả năng gây dung huyết beta, có tiên mao nhỏ xung quanh để di động.

Vi khuẩn nhạy cảm với pH<6,0 và bị hủy nhanh bởi nhiệt độ nóng, nhưng có thể sống nhiều ngày hay nhiều tuần trong chất hữu cơ.

Truyền nhiễm học 

Bệnh có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi, nhưng heo sau cai sữa trên 6 tuần tuổi dễ mắc bệnh nhất. Bệnh lây nhiễm qua đường tiêu hóa do mầm bệnh có trong phân của heo bệnh vấy nhiễm vào thức ăn, nước uống hoặc do ruồi, chim, loài gặm nhấm (chuột) có mang mầm bệnh.

Qua đường miệng, Brachyspira hyodysenteriae nhờ chất nhầy trong phân chống lại acid của dạ dày và đến ruột già. Đến đây, vi khuẩn xâm lấn lớp nhầy và tuyến (crypt) của màng niêm mạc trong khoảng 2 giờ. Sau đó sẽ nhân lên và gây hư hại những tế bào đài (goblet cell) và tế bào biểu mô ruột nhờ vào haemolysin. Tại đây chúng phát triển và gây hư hại tế bào biểu mô ruột, gây viêm ruột già, tiêu chảy chứa chất nhầy và máu dẫn đến heo mất nước và mất cân bằng chất điện giải (Na⁺, Cl^–…), heo có thể chết.

Triệu chứng – Bệnh tích

Heo tiêu chảy màu nâu đỏ, nhiều chất nhầy

Viêm manh tràng – kết tràng hoại tử, xuất huyết

Chẩn đoán

Chẩn đoán lâm sàng: Dựa vào triệu chứng, bệnh tích và dịch tễ.

Phân biệt với các bệnh: Viêm dạ dày ruột truyền nhiễm (TGE), do cầu trùng, do Salmonella, viêm ruột tăng sinh…

Dựa vào phương pháp: Nuôi cấy, phân lập.

Dựa vào phương pháp: ELISA, PCR (có độ chính xác cao).

Phòng bệnh – Điều trị: Người chăn nuôi nên áp dụng các biện pháp đồng bộ sau

Vệ sinh chuồng trại, kiểm soát nguồn nước và thức ăn

+ Chuồng trại phải cao ráo, thông thoáng, sạch sẽ và thoáng mát. Dọn dẹp khu vực ngập úng, khơi mương rãnh thoát nước. Vệ sinh chuồng trại, máng ăn, máng uống hằng ngày. Định kỳ phun xịt nhằm tiêu độc, sát trùng chuồng trại và khu vực xung quanh chuồng để tiêu diệt mầm bệnh và yếu tố trung gian truyền lây với sản phẩm PROTECT kết hợp với REPELL

+ Luôn đảm bảo đàn heo có đủ thức ăn, nước uống đều đạt chất lượng.

Kiểm soát các yếu tố trung gian truyền lây bệnh, quản lý tốt đàn heo

+ Hạn chế người không phận sự vào trại, ngăn không cho chuột, côn trùng, tiết túc, chim hoang dã…tiếp cận nơi nuôi heo.

+ Heo nuôi phải sạch bệnh, mật độ nuôi phù hợp; Kiểm soát tốt nguồn giống đầu vào; Thực hiện nghiêm ngặt các biện pháp an toàn sinh học trong chăn nuôi; Chủ động phòng bệnh bằng vaccine trên heo (Theo khuyến cáo của cơ quan Thú y địa phương).

Cách ly con bệnh để thuận tiện cho việc điều trị và tránh lây lan

Sử dụng thuốc trợ lực, trợ sức; Đặc trị sau đây sẽ mang lại hiệu quả rất cao:

+ Kết hợp bộ sản phẩm: GLU.K.C-S (cung cấp năng lượng, khoáng, vitamin, chất điện giải); ANALGIN-C sử dụng khi cần thiết (giảm đau, hạ sốt), kết hợp với BACILAC và PROMISE (cung cấp lợi khuẩn đường ruột và dinh dưỡng tổng hợp).

+ Thuốc đặc trị bệnh hồng lỵ trên heo: TIACIN kết hợp với SPECLIN D.

(Liều lượng, hướng dẫn tuân thủ theo Công ty TNHH Thuốc Thú y Á Châu)

Hiện nay, bệnh hồng lỵ là một thách thức lớn trong chăn nuôi heo. Tuy nhiên, với việc áp dụng một chiến lược phòng ngừa và kiểm soát bệnh toàn diện thì người chăn nuôi heo hoàn toàn kiểm soát tốt được bệnh này. Ngoài việc sử dụng thuốc phòng bệnh chiến lược này còn bao gồm việc định kỳ vệ sinh, tiêu độc sát trùng chuồng trại và khu vực xung quanh chuồng không thể xem nhẹ. Cung cấp đủ dinh dưỡng và nước uống đảm bảo chất lượng. Tuân thủ nghiêm túc các biện pháp an toàn sinh học, khống chế stress sẽ mang lại hiệu quả rất cao. Tất cả các biện pháp đồng bộ trên là yếu tố quyết định giúp đàn heo phát triển khỏe mạnh, nâng cao năng suất, mang lại hiệu quả kinh tế bền vững hơn đến với tất cả người chăn nuôi heo.

Với những thông tin vừa chia sẻ, chúng tôi hy vọng sẽ giúp người chăn nuôi hiểu rõ hơn về bệnh hồng lỵ trên heo để có thể phòng ngừa và điều trị bệnh này một cách có hiệu quả nhất. Mọi thông tin chi tiết về các sản phẩm thuốc thú y của Công ty TNHH Thuốc Thú y Á Châu, hoặc cần tư vấn thêm về quy trình chăn nuôi, cách thức phòng và điều trị bệnh trong chăn nuôi và thú y, vui lòng liên hệ qua Hotline công ty. Chúng tôi luôn sẵn sàng hỗ trợ 24/7, đồng hành cùng người chăn nuôi./.

AChaupharm