[Chăn nuôi Việt Nam] – Trong làn sóng công nghiệp hóa ngành chăn nuôi lớn, Việt Nam đang tận dụng công nghệ Trung Quốc làm “đòn bẩy” bứt phá. Tuy nhiên, các chuyên gia nhận định, công nghệ chỉ là công cụ chính tư duy quản trị hiện đại và kỷ luật an toàn sinh học mới là chìa khóa để doanh nghiệp chinh phục mục tiêu Net Zero và cạnh tranh sòng phẳng trên sân nhà.

Ngày 8/5/2026, tại TP. Hồ Chí Minh, Công ty Công nghệ Dương Tường (Trung Quốc) phối hợp cùng Công ty TNHH Sản xuất và Thiết bị Gia Linh đã tổ chức buổi hội thảo chuyên sâu nhằm tìm kiếm giải pháp bền vững cho ngành chăn nuôi lợn Việt Nam. Sự kiện quy tụ các chuyên gia, nhà quản lý và doanh nghiệp để cùng mổ xẻ những khó khăn hiện tại và phác thảo một lộ trình mới cho ngành, lấy công nghệ số và an toàn sinh học làm nòng cốt.

Đại diện Công ty Gia Linh bày tỏ sự trân trọng đối với tinh thần hợp tác chặt chẽ, sự đồng hành và những đóng góp tích cực của Công ty Công nghệ Dương Tường trong việc mang các giải pháp tiên tiến đến Việt Nam. Ảnh: Minh Hà

Thách thức “kép” từ dịch bệnh và áp lực chi phí

Phát biểu tại sự kiện, PGS.TS. Dương Duy Đồng (Trường Đại học Nông Lâm TP Hồ Chí Minh) cho biết, Việt Nam luôn nằm trong top 10 quốc gia có tổng đàn lợn lớn nhất thế giới với khoảng 32 triệu con, nhưng hiệu quả sản xuất chưa tương xứng. Ông tính toán rằng với 3 triệu lợn nái, sản lượng thịt lẽ ra phải đạt trên 6 triệu tấn thay vì mức 5,2 triệu tấn như hiện nay. Nghịch lý này đến từ việc năng suất thấp và áp lực dịch bệnh vẫn còn quá lớn.

Đặc biệt, PGS.TS. Dương Duy Đồng nhấn mạnh ngành chăn nuôi đang có sự chuyển dịch mạnh mẽ, trước năm 2019, 70% là hộ chăn nuôi nhỏ lẻ, nhưng hiện nay các trang trại quy mô lớn đã chiếm tới 70%. Tuy nhiên, dịch tả lợn châu Phi (ASF) vẫn là “bóng ma” ám ảnh khi các loại vaccine hiện có tại Việt Nam chưa cho thấy hiệu quả cao và thiếu khả năng phân biệt giữa lợn nhiễm bệnh tự nhiên và lợn tiêm vaccine (DIVA).

PGS.TS. Dương Duy Đồng khuyến nghị các doanh nghiệp cần sớm tiếp nhận các giải pháp kỹ thuật và công nghệ số (như AI, quản trị dữ liệu) để tối ưu hóa chi phí đầu vào và nâng cao kết quả chăn nuôi lợn. Ảnh: Minh Hà

Đồng quan điểm, ông Nguyễn Trí Công – Chủ tịch Hiệp hội chăn nuôi Đồng Nai chia sẻ về những áp lực từ giá thức ăn chăn nuôi tăng cao do biến động địa chính trị toàn cầu. Ông cũng chỉ ra một thực trạng đáng ngại là tâm lý hoang mang của người tiêu dùng và việc “hình sự hóa” các vấn đề vận chuyển lợn nhiễm bệnh, gây khó khăn cho chuỗi cung ứng. Bên cạnh đó, các quy định về môi trường ngày càng khắt khe, đặc biệt là lộ trình kiểm kê khí nhà kính, đang trở thành rào cản lớn buộc các doanh nghiệp phải thay đổi hoặc bị đào thải.

Giải pháp an toàn sinh học thông minh từ Trung Quốc

Trong khuôn khổ sự kiện, ông Zhang Weichao (Giám đốc Thú y Công ty Dương Tường) đã chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn giúp Trung Quốc phục hồi tổng đàn nhanh chóng nhờ ứng dụng công nghệ nhà cao tầng và quản lý dữ liệu thời gian thực.

Ông Zhang Weichao giới thiệu mô hình “vòng sắt” (Iron Hull) với hệ thống an toàn sinh học đa lớp, kiểm soát chặt chẽ nguồn lây từ con người, vật tư đến phương tiện. Đặc biệt, điểm sáng của mô hình này là giải pháp “nhổ răng” (precision culling). Thay vì tiêu hủy cả đàn khi phát hiện mầm bệnh, hệ thống giám sát dựa trên chỉ số CT cho phép loại bỏ chính xác từng cá thể dương tính, giúp bảo toàn đến 99% tổng đàn.

Ông Zhang Weichao (Giám đốc Thú y Công ty Dương Tường) giới thiệu giải pháp an toàn sinh học thông minh đến từ Trung Quốc. Ảnh: Minh Hà

Ông Zhang Weichao nhấn mạnh, thực tế khốc liệt của ngành chăn nuôi cho thấy, dù các trang trại có đầu tư quy trình bài bản đến đâu, yếu tố con người vẫn luôn là nguyên nhân chủ yếu dẫn đến các lỗ hổng an toàn sinh học. Rủi ro dịch bệnh sẽ luôn hiện hữu nếu chỉ dựa vào ý thức tự giác của công nhân. Chỉ một cá nhân lơ là, một lần sơ suất trong khâu sát trùng cũng có thể khiến toàn bộ hệ thống phòng dịch sụp đổ, gây hậu quả nghiêm trọng.

Để giải quyết triệt để vấn đề này, giải pháp của Dương Tường tập trung vào việc giảm thiểu sự phụ thuộc vào yếu tố chủ quan. Thông qua hệ thống quản lý khép kín và giám sát từ xa bằng ứng dụng IoT, các quy trình an toàn sinh học được thực hiện một cách quy củ, đồng bộ và có tính kỷ luật tuyệt đối. Người quản lý hiện nay có thể kiểm soát chặt chẽ mọi công đoạn sát trùng, khử khuẩn thông qua máy chủ trung tâm mà không cần có mặt trực tiếp tại hiện trường.

Điểm nhấn trong hệ sinh thái công nghệ này chính là thiết bị cho ăn heo nái thông minh FPF. Đây không đơn thuần là một máy cho ăn tự động, mà hoạt động như một trợ lý thông minh có khả năng thu thập dữ liệu thời gian thực cho từng cá thể heo. Nhờ tích hợp AI và công nghệ nhận diện hình ảnh, hệ thống tự động điều chỉnh khẩu phần dinh dưỡng dựa trên thể trạng, lịch sử sinh sản và điều kiện môi trường thực tế.

Cơ chế này không chỉ giúp phát hiện sớm các dấu hiệu bỏ ăn hay bất thường về sức khỏe để cảnh báo tức thời, mà còn tối ưu hóa lượng thức ăn thừa thông qua camera giám sát. Đáng chú ý, toàn bộ dữ liệu từ chuồng nuôi được truyền về bộ xử lý trung tâm FPF Engine để phân tích, sau đó đồng bộ lên nền tảng đám mây FPF IoT, cho phép quản trị khép kín từ xa một cách hiệu quả. Một ưu thế nổi bật khác là hệ thống này có khả năng lắp đặt linh hoạt ngay tại các trại heo nái hiện hữu mà không yêu cầu chủ trang trại phải đầu tư xây mới hoàn toàn.

Giải pháp an toàn sinh học đến của Công ty Dương Tường được kỳ vọng góp thúc đẩy ngành chăn nuôi Việt Nam sang mô hình quản lý dựa trên công nghệ, dữ liệu và kỷ luật vận hành hướng tới thông  minh hơn, hiệu quả hơn và bền vững hơn. Ảnh: Minh Hà

Song song với việc quản trị dinh dưỡng, hai giải pháp an toàn sinh học then chốt gồm hệ thống vệ sinh – khử trùng thông minh cho nhân sự và vật tư đã tạo nên một “lá chắn” phòng dịch nhiều lớp. Mọi quyền truy cập vào khu vực chăn nuôi đều được kiểm soát nghiêm ngặt qua cảm biến vị trí, khóa thông minh và nhận dạng người ra vào, buộc nhân viên phải tuân thủ 100% quy trình tắm rửa, sát trùng đúng thời gian quy định. Đối với vật tư, các công nghệ phun sương, ozone và sấy khô tự động đảm bảo mọi thiết bị đưa vào trại đều đạt chuẩn an toàn cao nhất.

5 trụ cột chiến lược và bài toán nhận thức

Trong bối cảnh ngành chăn nuôi đang đối mặt với những thách thức phức tạp về dịch bệnh, mối quan hệ hợp tác chiến lược giữa Công ty Dương Tường và Công ty Gia Linh được kỳ vọng sẽ tạo nên một bước ngoặt mới. Bằng việc kết hợp giữa công nghệ đỉnh cao và sự am hiểu sâu sắc thị trường địa phương, hai đơn vị hướng tới mục tiêu bản địa hóa các giải pháp thông minh, mang lại giá trị bền vững và lợi ích thiết thực cho người chăn nuôi Việt Nam.

Các chuyên gia đầu ngành cùng đại diện doanh nghiệp thảo luận về lộ trình chuyển đổi số và xây dựng “lá chắn” an toàn sinh học cho ngành chăn nuôi lợn Việt Nam. Ảnh: Minh Hà

Hiệu quả của giải pháp an toàn sinh học của Công ty Dương Tường đã được minh chứng cụ thể qua các kịch bản tính toán tại thị trường Việt Nam. Với quy mô 1.000 heo nái, doanh nghiệp có thể giảm đến 5 lao động, tiết kiệm đáng kể thời gian và giảm lượng thức ăn lãng phí khoảng 0,3 kg/ngày/con. Các chỉ số sinh sản cũng được cải thiện rõ rệt: trọng lượng lứa tăng từ 2,5 – 7 kg, tỷ lệ sống sót khi cai sữa tăng 1 – 3%.

Về mặt tài chính, hệ thống giúp kéo dài tuổi thọ sinh sản của đàn nái và tối ưu hóa lợi nhuận hàng năm. Với thời gian hoàn vốn chỉ dao động từ 1,27 đến 1,67 năm tùy khu vực, công nghệ của Dương Tường không chỉ là một khoản đầu tư ngắn hạn mà là bước tiến chiến lược, giúp doanh nghiệp chăn nuôi hiện đại làm chủ cuộc chơi về an toàn sinh học và quản trị chi phí.

Tuy nhiên, các chuyên gia nhấn mạnh, mọi “vũ khí” công nghệ sẽ trở nên vô nghĩa nếu thiếu đi tư duy vận hành đúng đắn. Về bản chất, máy móc chỉ đóng góp 25% vào thành công, 75% còn lại nằm ở thái độ và kỷ luật của con người. Việc tiếp nhận công nghệ mới cần sự quyết đoán, vì nếu chờ đợi sự hoàn hảo thì doanh nghiệp sẽ mãi đi sau.

Dưới góc độ quản lý, ông Hồ Mộng Hải –  Phó Trưởng Phòng Giống vật nuôi, Cục Chăn nuôi (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho biết, Chính phủ đang thúc đẩy chiến lược chuyển đổi số toàn diện trong nông nghiệp. Ông vạch rõ lộ trình chuyển đổi số nông nghiệp qua 5 mũi nhọn thực thi: Trọng tâm là AI và dữ liệu trực tuyến; ưu tiên khép kín chuỗi cung ứng; hiện thực hóa kinh tế tuần hoàn để khai thác giá trị từ tín chỉ carbon; định vị thương hiệu bằng sự tử tế (không kháng sinh, phúc lợi động vật) và cuối cùng là nâng tầm bộ máy nhân sự bằng tư duy dữ liệu hiện đại.

Các đại biểu chụp ảnh lưu niệm tại hội thảo

Với mức tiêu thụ thịt lợn chạm mốc 37kg/người/năm, dư địa tại Việt Nam còn rất lớn. Tuy nhiên, cánh cửa tăng trưởng chỉ mở ra cho những doanh nghiệp dám rũ bỏ tư duy cũ, lấy an toàn sinh học triệt để và công nghệ thông minh mới có thể tồn tại và cạnh tranh sòng phẳng với thịt nhập khẩu.

Minh Hà

Xem thêm: 

Công ty công nghệ Dương Tường và Công ty Gia Linh thúc đẩy chăn nuôi thông minh, bền vững

Công ty TNHH Sản xuất và Thiết bị Gia Linh: 20 năm khát vọng vươn xa