[Chăn nuôi Việt Nam]  – Tại hội thảo, các chuyên gia trong nước và quốc tế cùng phân tích những thách thức dịch bệnh, chi phí sản xuất và xu hướng phát triển ngành chăn nuôi heo trong giai đoạn mới.

Ngày 15/6, tại TP.HCM, Công ty Olmix Asialand Việt Nam tổ chức Hội thảo Quản lý dinh dưỡng và sức khỏe trong chăn nuôi heo với chủ đề “Chung tay chăm sóc đàn heo – Hướng tới một nền nông nghiệp phát triển và bền vững”. Sự kiện quy tụ nhiều chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực thú y, dinh dưỡng và quản lý chăn nuôi đến từ Việt Nam và nhiều quốc gia trong khu vực.

Theo đó, diễn đàn không chỉ cập nhật những tiến bộ khoa học kỹ thuật mới nhất trong ngành chăn nuôi mà còn mở ra bức tranh toàn cảnh về những cơ hội và thách thức mà ngành heo đang phải đối mặt. Từ dịch bệnh, chi phí sản xuất, biến động thị trường đến yêu cầu ngày càng cao về môi trường và phát triển bền vững đều được các chuyên gia phân tích dưới nhiều góc độ khác nhau.

Ông Robert Clapham, Tổng Giám đốc Tập đoàn Olmix phát biểu khai mạc hội thảo về quản lý dinh dưỡng và sức khỏe trong chăn nuôi heo

Phát biểu khai mạc hội thảo, ông Robert Clapham, Tổng Giám đốc Tập đoàn Olmix cho rằng ngành chăn nuôi toàn cầu đang đứng trước những thay đổi chưa từng có. Bên cạnh áp lực từ dịch bệnh, người chăn nuôi còn phải đáp ứng những yêu cầu ngày càng khắt khe về an toàn thực phẩm, bảo vệ môi trường và phúc lợi động vật.

Theo ông Robert Clapham, những thách thức đó đòi hỏi sự hợp tác chặt chẽ hơn giữa doanh nghiệp, nhà khoa học và người chăn nuôi nhằm xây dựng các giải pháp toàn diện, từ dinh dưỡng, quản lý sức khỏe vật nuôi đến ứng dụng công nghệ trong sản xuất.

“Chúng ta không chỉ hướng tới mục tiêu nâng cao năng suất mà còn phải xây dựng một ngành chăn nuôi khỏe mạnh, bền vững và có khả năng thích ứng trước những biến động trong tương lai”, ông Robert Clapham nhấn mạnh.

ASF vẫn là nỗi lo lớn của ngành heo châu Á

TS. Lee Won Hyung, thành viên Ban Khoa học IPVS 2026, chia sẻ về tình hình dịch tả heo châu Phi (ASF) và triển vọng ngành chăn nuôi heo châu Á

Mở đầu chuỗi tham luận chuyên môn, TS. Lee Won Hyung, thành viên Ban Khoa học IPVS 2026, Chủ tịch Công ty XP Bio Inc., đã mang đến cái nhìn toàn diện về ngành chăn nuôi heo châu Á sau nhiều năm chịu tác động của dịch tả heo châu Phi (ASF).

Theo TS. Lee, gần một thập kỷ kể từ khi ASF xuất hiện tại châu Á, dịch bệnh này vẫn đang tác động mạnh đến ngành chăn nuôi của nhiều quốc gia. Không chỉ gây thiệt hại về kinh tế, ASF còn làm thay đổi cấu trúc sản xuất, phương thức quản lý và chiến lược phát triển của toàn ngành.

Ông dẫn chứng Trung Quốc là quốc gia chịu ảnh hưởng nghiêm trọng nhất khi mất từ 150 đến 200 triệu con heo do chết hoặc buộc phải tiêu hủy. Sau khủng hoảng ASF, nước này đã đẩy nhanh quá trình công nghiệp hóa ngành chăn nuôi với sự xuất hiện của các trang trại quy mô lớn, ứng dụng công nghệ cao và hệ thống quản lý an toàn sinh học chặt chẽ.

“ASF không còn là một đợt dịch ngắn hạn. Chúng ta cần chuẩn bị cho giai đoạn sống chung với dịch bệnh trong nhiều năm tới. Điều quan trọng là xây dựng được hệ thống quản lý hiệu quả để giảm thiểu rủi ro”, TS. Lee nhận định.

Theo ông, bên cạnh các chủng virus ASF đã được ghi nhận trước đây, ngành chăn nuôi hiện còn phải đối mặt với nguy cơ xuất hiện các chủng virus tái tổ hợp giữa kiểu gen I và kiểu gen II. Đây là những biến chủng có thể làm thay đổi đặc điểm dịch tễ, kéo dài thời gian ủ bệnh và gây khó khăn cho công tác phát hiện sớm.

TS. Lee cho rằng kịch bản đáng lo ngại nhất là khi dịch bệnh bùng phát đồng thời tại nhiều khu vực chăn nuôi tập trung hoặc xuất hiện các chủng virus mới có khả năng lây lan rộng hơn. Bên cạnh ASF, ngành chăn nuôi heo châu Á còn đối mặt với hàng loạt thách thức khác như thiếu quỹ đất, chi phí thức ăn tăng cao, yêu cầu bảo vệ môi trường ngày càng nghiêm ngặt, áp lực cạnh tranh từ thịt nhập khẩu và sự lưu hành của nhiều bệnh truyền nhiễm nguy hiểm khác. Trong bối cảnh đó, an toàn sinh học tiếp tục được TS. Lee xem là “vaccine quan trọng nhất” đối với ngành chăn nuôi heo.

Theo ông, virus ASF có thể tồn tại lâu trong môi trường và lây lan qua nhiều con đường khác nhau như vận chuyển heo, phương tiện, thức ăn, nguồn nước, con người hoặc động vật trung gian. “Ngăn chặn sự tiếp xúc giữa mầm bệnh với đàn heo vẫn là giải pháp hiệu quả nhất hiện nay. Công nghệ có thể hỗ trợ nhưng không thể thay thế các nguyên tắc an toàn sinh học cơ bản”, TS. Lee nhấn mạnh.

Chuyên gia này khuyến nghị các trang trại cần xây dựng hệ thống kiểm soát nhiều lớp, từ vị trí xây dựng, thiết kế khu vực sạch, đệm, bẩn, kiểm soát người và phương tiện ra vào cho đến đào tạo nhân viên. Ông cũng lưu ý rằng nhiều trang trại hiện đầu tư mạnh vào cơ sở vật chất nhưng chưa quan tâm đúng mức đến yếu tố con người.

“Mức độ an toàn sinh học của trang trại phụ thuộc vào nhân viên có nhận thức thấp nhất trong hệ thống. Chỉ cần một mắt xích lơ là, mọi hàng rào bảo vệ đều có thể bị phá vỡ”, ông nói.

Theo TS. Lee, để duy trì sự phát triển của ngành trong tương lai, các doanh nghiệp cần đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, hệ thống giám sát tự động, dữ liệu thời gian thực và các công cụ quản lý hiện đại nhằm nâng cao năng lực dự báo và kiểm soát dịch bệnh.

PGS.TS. Lê Văn Phan, Học viện Nông nghiệp Việt Nam trình bày tham luận về các thách thức dịch bệnh trên đàn heo và giải pháp giám sát dịch bệnh chủ động trong chăn nuôi hiện đại

Tiếp tục chương trình, PGS.TS. Lê Văn Phan, Học viện Nông nghiệp Việt Nam cho rằng, hiện nay nền kinh tế Việt Nam đang tạo nền tảng thuận lợi cho sự phát triển của ngành chăn nuôi. Năm 2025, GDP tăng 8,02%, mức cao nhất trong hơn một thập kỷ. Thu nhập bình quân đầu người tiếp tục cải thiện, kéo theo nhu cầu tiêu dùng thực phẩm có nguồn gốc động vật tăng lên, thịt heo vẫn là loại thịt được tiêu thụ nhiều nhất tại Việt Nam.

Năm 2025, mức tiêu thụ thịt bình quân đầu người đạt khoảng 63,6kg, trong đó thịt heo và gia cầm chiếm tỷ trọng lớn nhất. Dự báo trong những năm tới, nhu cầu thị trường vẫn tiếp tục tăng, tạo thêm cơ hội cho ngành chăn nuôi phát triển. Tuy nhiên, theo ông Thành, cơ hội luôn đi kèm với áp lực cạnh tranh.

“Nếu trước đây ngành chăn nuôi phát triển chủ yếu dựa trên mở rộng quy mô thì hiện nay năng suất và hiệu quả mới là yếu tố quyết định. Người chăn nuôi cần tập trung vào khả năng chuyển hóa thức ăn, kiểm soát dịch bệnh và tối ưu chi phí sản xuất”, ông nhận định.

Theo số liệu được trình bày tại hội thảo, tổng đàn heo của Việt Nam năm 2025 đạt khoảng 31,4 triệu con và tiếp tục duy trì xu hướng tăng trưởng. Trong bối cảnh nguồn cung tại một số quốc gia trong khu vực chưa phục hồi hoàn toàn sau dịch bệnh, thị trường vẫn mở ra nhiều cơ hội cho ngành heo Việt Nam.

Nâng năng lực quản trị để hướng tới chăn nuôi bền vững

Theo PGS.TS. Lê Văn Phan, mặc dù ASF nhận được nhiều sự quan tâm nhất hiện nay, song đây không phải là bệnh duy nhất đe dọa ngành chăn nuôi heo. Theo ông Phan, bên cạnh ASF, nhiều bệnh truyền nhiễm khác như PRRS, PED, lở mồm long móng hay dịch tả heo cổ điển vẫn đang lưu hành ở nhiều khu vực và gây tổn thất đáng kể cho người chăn nuôi.

PGS.TS. Lê Văn Phan cho rằng, trong điều kiện chăn nuôi ngày càng tập trung với mật độ cao, việc xây dựng chương trình giám sát dịch bệnh chủ động có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Theo ông, thay vì chỉ phản ứng khi dịch bệnh xuất hiện, các trang trại cần chuyển sang tư duy phòng ngừa dựa trên đánh giá nguy cơ, dữ liệu dịch tễ và các biện pháp quản trị tổng thể.

Bên cạnh dịch bệnh, bài toán chi phí sản xuất tiếp tục là áp lực lớn đối với ngành chăn nuôi. Hiện nay, chi phí thức ăn vẫn chiếm khoảng 65 – 70% giá thành sản xuất heo thịt. Vì vậy, các giải pháp nâng cao hiệu quả sử dụng thức ăn và quản lý sức khỏe vật nuôi ngày càng được quan tâm.

Sau các tham luận chuyên môn, ông Trần Hữu Trang, Quản lý nhà máy công ty Olmix Asialand Việt Nam đã giới thiệu tổng quan về hoạt động của doanh nghiệp tại Việt Nam. Theo ông Trang, Olmix hiện phát triển các giải pháp dinh dưỡng và sức khỏe vật nuôi dựa trên nguồn nguyên liệu tự nhiên, đặc biệt là công nghệ khai thác giá trị từ tảo biển nhằm hỗ trợ tăng cường sức khỏe vật nuôi và nâng cao hiệu quả sản xuất. Ông cho biết, nhà máy Olmix tại Việt Nam được đầu tư theo tiêu chuẩn quốc tế, vận hành theo các hệ thống quản lý chất lượng như ISO 9001 – FAMI – QS nhằm đáp ứng các yêu cầu ngày càng cao của ngành chăn nuôi hiện đại.

“Chúng tôi không chỉ cung cấp sản phẩm mà còn mong muốn đồng hành cùng khách hàng thông qua các giải pháp toàn diện về dinh dưỡng, quản lý sức khỏe và tối ưu hiệu quả sản xuất”, ông Trần Hữu Trang chia sẻ.

Phiên thảo luận thu hút nhiều ý kiến từ chuyên gia, doanh nghiệp và người chăn nuôi về những thách thức của ngành heo trong giai đoạn hiện nay

Tại phiên thảo luận mở sau đó, nhiều vấn đề thực tiễn được các đại biểu đưa ra trao đổi như hiệu quả của các biện pháp an toàn sinh học trong điều kiện chăn nuôi nhiệt đới, khả năng ứng dụng vaccine ASF, giải pháp giảm chi phí thức ăn và xu hướng phát triển ngành chăn nuôi trong bối cảnh thị trường liên tục biến động.

Nhiều ý kiến cho rằng trong tương lai, lợi thế cạnh tranh của doanh nghiệp và người chăn nuôi sẽ không chỉ nằm ở quy mô đàn mà còn phụ thuộc vào năng lực quản trị, khả năng kiểm soát dịch bệnh, ứng dụng công nghệ và tối ưu chi phí sản xuất. Các chuyên gia cũng đánh giá cao vai trò của công nghệ số, hệ thống giám sát tự động và các giải pháp dinh dưỡng tiên tiến trong việc nâng cao hiệu quả chăn nuôi, giảm dần sự phụ thuộc vào kháng sinh và hướng tới sản xuất bền vững.

Phát biểu tổng kết hội thảo, ông Mathieu Gouillart, Giám đốc Kinh doanh châu Á của Tập đoàn Olmix nhận định ngành chăn nuôi heo đang đứng trước giai đoạn chuyển đổi mạnh mẽ, khi phải đồng thời giải quyết các yêu cầu về dịch bệnh, hiệu quả kinh tế và phát triển bền vững. Theo ông Mathieu Gouillart, những thách thức hiện nay không thể được giải quyết bởi riêng một doanh nghiệp hay một tổ chức nghiên cứu mà cần sự tham gia của toàn bộ các mắt xích trong chuỗi giá trị ngành chăn nuôi.

Các chuyên gia trao đổi giải pháp ứng phó dịch bệnh và phát triển chăn nuôi heo bền vững tại phiên thảo luận của hội thảo

Kết thúc chương trình, các đại biểu đã tham quan nhà máy sản xuất của Olmix Asialand Việt Nam và phòng xét nghiệm thú y Vipha.Lab, phòng bảo quản thuốc và vaccine cũng như phòng trưng bày thiết bị chủng ngừa vaccine. Tại đây, khách mời được giới thiệu quy trình sản xuất, hệ thống kiểm soát chất lượng nguyên liệu, dây chuyền công nghệ cũng như các hoạt động nghiên cứu và kiểm nghiệm phục vụ ngành chăn nuôi.

Chuyến tham quan giúp các đại biểu có cái nhìn trực quan hơn về hoạt động sản xuất của doanh nghiệp, đồng thời tạo cơ hội trao đổi trực tiếp giữa nhà khoa học, doanh nghiệp và người chăn nuôi về các giải pháp có thể ứng dụng vào thực tiễn.

Các diễn giả và đại biểu chụp ảnh lưu niệm sau chương trình hội thảo về quản lý dinh dưỡng và sức khỏe trong chăn nuôi heo

Phạm Huệ