Do ảnh hưởng của dịch bệnh trong chăn nuôi lợn những tháng qua nên nhiều hộ gia đình ở Yên Thế đang chuyển từ nuôi lợn sang nuôi dê theo hình thức chăn nuôi tập trung, điển hình là Hợp tác xã Chăn nuôi Dê – Ong mật Hồng Kỳ, xã Hồng Kỳ, huyện Yên Thế, Bắc Giang.

Hiệu quả – ổn định

Là một trong những thành viên Hợp tác xã, anh Nông Văn Chiền cho biết, khoảng 5 năm trước, khi đang loay hoay tìm hướng chăn nuôi mới trong khi chăn nuôi lợn liên tục gặp hó khăn, tình cờ anh biết đến và nghiên cứu những mô hình chăn nuôi dê hiệu quả. Từ đó, anh Chiền quyết định bỏ chăn nuôi lợn, gà mà chuyển hẳn sang chăn nuôi dê thương phẩm. Hiệu quả kinh tế từ con dê mang lại khiến anh Chiền tự tin mở rộng chuồng trại và tăng quy mô đàn.

So với nuôi lợn, gà thì con dê tốn ít công chăm sóc, bởi dê là con vật ăn tạp nên có thể tận dụng được nguồn thức ăn phong phú quanh nhà và hiếm khi mắc bệnh. Hàng năm, anh Chiền luôn tìm mua những con dê có trọng lượng từ 15- 20 kg về nuôi. Sau 3 – 4 tháng nuôi, dê tăng khoảng 12 – 15 kg, đạt từ 30 kg trở lên thì xuất bán. Với giá bán hiện tại là 158.000 đồng/kg, tính ra, mỗi con dê cho lãi 1,5- 2 triệu đồng tùy thời giá. Cứ quay vòng một năm xuất chuồng được khoảng 200 con dê thương phẩm, anh có thu nhập từ 300- 400 triệu đồng/năm. Đây là mức thu nhập mà nhiều hộ gia đình làm nông nghiệp mơ ước.

Anh Nông Văn Chiền chăm sóc đàn dê của gia đình

Cùng ở thôn Trại Hồng, ông Long Văn Chỉ chia sẻ, chăn nuôi dê hiệu quả và ổn định nhưng để nuôi dê nhốt chuồng đạt hiệu quả cao, ngoài am hiểu đặc điểm của loài dê thì việc áp dụng khoa học kỹ thuật vào nuôi dê rất quan trọng, từ khâu làm chuồng trại cho đến việc theo dõi, quản lý đàn dê. Do đặc tính dê thích sống ở những nơi cao ráo, thoáng mát, chuồng trại nên xây dựng ở hướng đông và đông nam để đảm bảo chuồng trại ấm áp vào mùa đông và thoáng mát vào mùa hè. Lưu ý chuồng nuôi không nên xây dựng quá gần nhà vì sẽ làm ô nhiễm môi trường sống của gia đình hoặc không quá xa nhà vì sẽ khó chăm sóc và quản lý đàn dê. Sàn chuồng chính là nơi sinh hoạt chính của dê nên bà con cần phải sử dụng các vật liệu cứng bền như gỗ và làm sàn cao hơn mặt đất khoảng 40 – 60 cm. Các thanh lót chuồng phải được làm đều nhẵn và thẳng, có khe hở chỉ rộng khoảng 1,2 – 1,5cm bảo đảm cho phân và nước thải dê lọt xuống, không nên làm khe hở quá rộng vì sẽ làm cho dê bị kẹt chân…

Nuôi dê không quá vất vả do sức đề kháng của dê rất cao, ít bệnh, định kỳ tẩy giun sán và tiêm phòng các loại vắc xin phòng bệnh truyền nhiễm cho dê. Đồng thời, muốn phát triển đàn dê cần phải nuôi theo hình thức nhốt chuồng, không thả rông để tránh lây lan dịch bệnh và có thể kiểm soát được nguồn thức ăn cho dê.

Liên kết cùng phát triển

Cũng theo ông Long Văn Chỉ, những năm trước, do hoàn toàn phụ thuộc thương lái nên đầu ra không ổn định, giá bán dê thương phẩm thường ở mức thấp. Nhưng gần đây, các hộ nuôi dê đã liên kết lại thành lập Hợp tác xã Chăn nuôi Dê – Ong mật Hồng Kỳ nên việc tiêu thụ được thuận lợi hơn. Nhờ đầu ra ổn định, giá cả tương đối tốt nên chăn nuôi dê ở Yên Thế đang rất phát triển. Nhiều gia đình đã mở rộng quy mô chăn nuôi và giàu lên từ con vật này.

Ông Nông Trần Hiên – Trưởng thôn Trại Hồng – Giám đốc Hợp tác xã Chăn nuôi Dê – Ong mật Hồng Kỳ nói: “Hợp tác xã được thành lập tháng 5 năm 2019 với 30 thành viên. Tham gia vào Hợp tác xã các hộ chăn nuôi dê được trao đổi kinh nghiệm chăn nuôi cũng như cách phòng, trị bệnh cho đàn dê… Đặc biệt, các hộ chăn nuôi luôn ổn định về tiêu thụ sản phẩm, không lo bị thương lái ép giá bởi giá bán được các thành viên trong Hợp tác xã thông báo theo tuần”.

Để hỗ trợ người dân chăn nuôi dê phát triển bền vững, trong những năm qua huyện Yên Thế xây dựng đề án phát triển đàn dê thương phẩm, gắn với xây dựng nhãn hiệu chứng nhận Dê Yên Thế. Nhằm nâng cao chất lượng đàn dê giống, tăng quy mô tổng đàn và nâng cao chất lượng sản phẩm, tổ chức sản xuất theo hướng tập trung quy mô lớn từng bước hình thành vùng sản xuất dê hàng hóa; hình thành chuỗi liên kết trong sản xuất, tiêu thụ và chế biến sản phẩm tiến tới xây dựng thành công Nhãn hiệu chứng nhận Dê Yên Thế.

Được biết, Hợp tác xã Chăn nuôi Dê – Ong mật Hồng Kỳ đang phối hợp với Hội Nông dân xã Tân Sỏi và các xã trên địa bàn huyện mở rộng quy mô và thành viên tham gia hợp tác xã nhằm khuyến khích và phát triển, giúp người dân các địa phương phát triển kinh tế và làm giàu chính đáng.

Hương Giang

Trung tâm Khuyến nông Bắc Giang

Nguồn: Khuyến Nông VN