“Làm gì cũng phải đầu tư, phải có vốn. Gia đình em còn khó khăn, học xong bạn bè có người chọn học nghề, người chọn đi làm thuê cho các công ty. Còn em chọn đồng đất quê nhà để chăn dê nuôi thân, lập nghiệp…”. Đó là tâm sự của thanh niên Phùng Văn Quang, thôn Thượng, xã Vĩ Thượng (Quang Bình).

Đàn dê của anh Phùng Văn Quang.

Dãy chuồng nuôi dê của Phùng Văn Quang nằm ngay dưới đồi cọ. Quang giải thích: Đồi cọ nằm ở phía Tây có tác dụng che nắng mùa Hè, còn phía Đông là vườn cây để đàn dê dong chơi trước khi lên núi kiếm ăn. Dê là loài vật nuôi ăn lá tạp rất dễ chăn thả. Thông thường cứ 12 giờ trưa, tôi thả dê lên núi kiếm ăn và 4 giờ chiều lại đuổi dê về chuồng. Cách tập cho cả đàn dê đi ăn, về chuồng đúng giờ, người nuôi dê chỉ cần luyện tập khoảng từ 5 – 10 ngày là dê sẽ quen giờ giấc như ý muốn. Dê ăn đầy đủ các loài lá cây trên rừng, nên chúng có sức đề kháng rất tốt, rất hiếm thấy dê thả núi bị bệnh. Bệnh dê thường mắc là bệnh đường tiêu hoá, vì vậy cần tránh thả dê đi ăn sớm vào mùa Đông trời có nhiều sương, ướt lá. Người ta cũng cho rằng, ăn thịt dê, ngoài việc cung cấp cho cơ thể chất đạm, vi lượng cần thiết cho sức khoẻ, thì ăn thịt dê còn có tác dụng như ăn thảo dược để chữa bệnh. Các cụ trong làng thường lấy thịt dê làm thức ăn cho những phụ nữ mới sinh nở giúp cho mẹ mau khoẻ, con có thêm nguồn sữa mẹ giúp bé mau lớn. Không những thế, các cụ trong làng còn chọn thịt dê để bồi dưỡng cho những người già, người mới ốm dậy… Để nuôi dê chỉ cần làm chuồng nuôi đảm bảo 3 yếu tố là: Thông thoáng về mùa Hè và che chắn kín gió về mùa Đông và phải có một diện tích đất rộng làm chuồng trại để dê vận động, tắm nắng. Cộng thêm vào đó là cần có một vùng đồi, hoặc núi nhiều cây lá xanh quanh năm để làm thức ăn, không nên nuôi dê nhốt chuồng, dùng thức ăn công nghiệp.

Nói về hiệu quả kinh tế từ nuôi dê lập thân, lập nghiệp, Quang thẳng thắn: Vốn để nuôi dê tuỳ vào điều kiện của mỗi gia đình. Một con dê cái chỉ nuôi từ 6 – 7 tháng tuổi là chúng đã có thể phối ghép giống. Dê mẹ mang bầu chỉ 45 ngày là đẻ. Mỗi lứa, dê mẹ thường đẻ 2 dê con. Từ khi dê con sinh ra, nuôi được từ 6 -7 tháng tuổi lại tiếp tục sinh nở, vì vậy nhân đàn nuôi dê là rất dễ. Còn nuôi dê thương phẩm cũng chỉ mất từ 7 – 8 tháng nuôi kể từ lúc dê con sinh ra và đạt trọng lượng khoảng 25 – 35 kg. Giá bán mỗi kg dê hơi hiện đang được trang trại của anh Quang bán ra dao động từ 145 – 165 ngàn đồng/kg. Được biết, từ dịp Tết 2022 đến Rằm tháng Giêng, anh Quang đã bán 25 con dê thịt, thu về trên 70 triệu đồng. Hiện, đàn dê của anh có gần 100 con, dự kiến với nguồn thu nhập như hiện nay anh sẽ xây dựng gia đình riêng cho mình.

Bài, ảnh: Nguyễn Hùng

Nguồn: Báo Hà Giang