Những năm gần đây, nhiều hộ chăn nuôi trong tỉnh Bắc Ninh mạnh dạn chuyển đổi từ nuôi các loại gà truyền thống sang nuôi giống gà lai chọi do đây là giống gà có chất lượng thịt ngon, giá trị kinh tế cao, được thị trường ưa chuộng.

Năm 2005, gia đình ông Nguyễn Hữu Quý, ở thôn Ngò 1, xã Đồng Kỳ nuôi thử nghiệm khoảng 2.000 con gà lai chọi. Sau hơn 4 tháng nuôi đàn gà phát triển tốt, bán được giá cao, ông Quý mạnh dạn mở rộng quy mô sản xuất. Nhờ áp dụng phương pháp nuôi bán tự nhiên nên đàn gà lai chọi của gia đình ông sinh trưởng, phát triển tốt, khỏe mạnh, lông bóng mượt, thịt săn chắc, thơm ngon, được người tiêu dùng ưa chuộng.

Từ 2.000 con đến nay trang trại chăn nuôi gà của gia đình ông Quý thường xuyên nuôi khoảng 30.000 con gà lai chọi. Năm 2025, gia đình ông xuất bán hơn 130 tấn gà, đạt tổng doanh thu khoảng 8,5 tỷ đồng, trừ chi phí gia đình ông có thu nhập hơn 2 tỷ đồng.

Chia sẻ về kinh nghiệm chăn nuôi gà, ông Quý cho biết: “Gà lai chọi sinh trưởng, phát triển, thích nghi được với mọi thời tiết. Loại gà này dễ nuôi, phù hợp với chăn nuôi tại hộ gia đình hoặc trang trại. Để thành công trong nuôi loại gà này đòi hỏi chuồng trại phải luôn sạch sẽ, thoáng mát, đồng thời phải thực hiện tốt khâu phòng và trị bệnh cho gà”.

Cán bộ Trạm Chăn nuôi – Thú y và Thủy sản Hiệp Hòa kiểm tra trang trại nuôi gà giống của Công ty trách nhiệm hữu hạn Thương mại – dịch vụ Lại Vượng, xã Hợp Thịnh. Ảnh: Nguyễn Tuấn/Báo Bắc Ninh

Không chỉ làm giàu cho mình, mô hình chăn nuôi gà lai chọi thả vườn của gia đình ông Quý còn tạo việc làm cho 8-14 lao động trong thôn với thu nhập trung bình 6-8 triệu đồng/người/tháng.

Công ty trách nhiệm hữu hạn Thương mại – dịch vụ Lại Vượng, thôn Đồng Tâm, xã Hợp Thịnh chuyên sản xuất giống gà lai chọi có tổng đàn gà bố, mẹ khoảng 25.000 con, quy mô gần 10.000 m2 chuồng trại được đầu tư theo công nghệ khép kín có máng ăn, máng uống nước tự động. Với 20 lò ấp trứng công suất 19.200 con/lò/lứa, Công ty có thể cung ứng khoảng 3 triệu con gà lai chọi giống/năm cho người chăn nuôi.

Toàn tỉnh hiện có tổng đàn gia cầm khoảng 26 triệu con, trong đó các giống gà chủ yếu được người chăn nuôi lựa chọn làm cơ cấu chính đàn gia cầm của tỉnh là: Gà mía, ri, đông tảo, hồ, tam hoàng…Trong đó các hộ chăn nuôi lựa chọn giống gà lai chọi chiếm khoảng 5%, tương đương khoảng 100 hộ.

Theo bà Nguyễn Thị Phương Hoa, Phó Giám đốc Công ty, từ khi áp dụng mô hình nuôi gà đẻ trứng theo hướng hiện đại, tỷ lệ ấp nở thành công luôn đạt 92-95%, gà giống khỏe mạnh hơn. Toàn bộ quy trình chăm sóc đều khép kín nên gà lớn nhanh và hầu như không bị bệnh. Đàn gà giống được tiêm phòng bệnh Marek trước khi xuất bán đến người chăn nuôi.

Ngoài cung ứng con giống cho người chăn nuôi trong tỉnh, giống gà lai chọi của Công ty được cung cấp đến nhiều tỉnh, thành phố trong cả nước như: Quảng Ninh, Phú Thọ, Lào Cai, Hải Phòng, Đà Nẵng, Đắk Lắk, Khánh Hòa, Gia Lai…

Toàn tỉnh hiện có tổng đàn gia cầm khoảng 26 triệu con, trong đó các giống gà chủ yếu được người chăn nuôi lựa chọn làm cơ cấu chính đàn gia cầm của tỉnh là: Gà mía, ri, đông tảo, hồ, tam hoàng…Trong đó các hộ chăn nuôi lựa chọn giống gà lai chọi chiếm khoảng 5%, tương đương khoảng 100 hộ.

Theo ông Hoàng Văn Dư, Phó Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi – Thú y và Thủy sản tỉnh, giống gà lai chọi là kết quả của quá trình lai tạo giữa gà chọi thuần chủng và các giống gà khác nhằm kết hợp những đặc điểm ưu việt của gà chọi với những lợi thế từ các giống gà khác. Việc lai tạo để cải thiện các yếu tố như sức đề kháng, tốc độ tăng trưởng và chất lượng thịt, nhờ vậy giống gà này đã phổ biến trong chăn nuôi gia cầm.

Tại một số xã như: Cẩm Lý, Hiệp Hòa, Yên Thế, Tam Tiến, Đồng Kỳ, Trung Chính… có nhiều hộ lựa chọn giống gà lai chọi để nuôi thả với quy mô hàng nghìn con/lứa. Những ưu điểm nổi bật của gà lai chọi bao gồm chất lượng thịt ngon, thịt săn chắc và thơm. Gà lai chọi cũng nổi bật với sức đề kháng tốt, tỷ lệ sống cao. Thêm vào đó, gà này dễ nuôi, có khả năng thích ứng tốt với nhiều điều kiện thời tiết và môi trường chăn nuôi khác nhau, từ nuôi nhốt công nghiệp đến chăn thả tự nhiên.

Bên cạnh những ưu điểm, giống gà lai chọi đòi hỏi yêu cầu kỹ thuật cao hơn, nhất là về dinh dưỡng, quản lý nhiệt độ (gà con dễ lạnh/sốc nhiệt) và vệ sinh chuồng trại; cần không gian rộng, không phù hợp nuôi nhốt hoàn toàn vì dễ stress, còi cọc, giảm chất lượng thịt; dù đề kháng tốt, vẫn cần tiêm phòng và vệ sinh định kỳ, nếu bỏ qua dễ phát sinh dịch bệnh.

Ngày càng có nhiều hộ chăn nuôi lựa chọn gà lai chọi để chăn thả, mang lại hiệu quả kinh tế cao. Tuy nhiên, để hiệu quả, người chăn nuôi cần bảo đảm không gian rộng rãi, tránh nhốt kín, lạm dụng thức ăn công nghiệp; chú trọng vệ sinh chuồng trại, tiêm phòng đầy đủ, ưu tiên mua con giống từ các cơ sở sản xuất giống uy tín, chất lượng, tránh giống trôi nổi, tạp giao; bổ sung thức ăn giàu đạm (dế, sâu, tôm) để gà phát triển khỏe mạnh, nhanh nhẹn.

Nguyễn Tuấn

Nguồn: Báo Bắc Ninh