[Chăn nuôi Việt Nam] – Thị trường nguyên liệu thức ăn chăn nuôi (TĂCN) trong nước đang bước vào giai đoạn biến động mới khi giá nhập khẩu tăng trở lại, trong khi nguồn cung một số mặt hàng chủ lực có dấu hiệu thu hẹp. Diễn biến này đang tạo áp lực lên giá nội địa và khiến doanh nghiệp thận trọng hơn trong hoạt động mua hàng.

Trong những tháng đầu năm 2026, thị trường nguyên liệu TĂCN ghi nhận xu hướng tăng giá trở lại sau giai đoạn giảm sâu của năm trước. Cùng với đó, mức tăng không đến từ biến động mạnh của giá sàn thế giới mà chủ yếu xuất phát từ chi phí nhập khẩu và yếu tố thương mại.

Diễn biến giá chào basis ngô về Việt Nam, 2025-2026 (cent/bushel). Nguồn: AgroMonitor

Diễn biến giá chào basis khô đậu tương về Việt Nam, 2025-2026 (USD/tấn ngắn). Nguồn: AgroMonitor

Cụ thể, giá chào nhập khẩu ngô và khô đậu tương về Việt Nam đã tăng khoảng 20 USD/tấn so với cuối tháng 2/2026. Nguyên nhân chính là do giá basis tăng mạnh, khiến chi phí mua hàng thực tế của doanh nghiệp cao hơn đáng kể, dù giá kỳ hạn trên các sàn giao dịch quốc tế chưa có nhiều biến động.

Diễn biến này nhanh chóng phản ánh vào thị trường nội địa, đặc biệt là với mặt hàng khô đậu tương – nguyên liệu giàu đạm chiếm tỷ trọng lớn trong công thức sản xuất thức ăn chăn nuôi. Chỉ trong vòng nửa tháng, giá khô đậu tương đã tăng gần 1.000 đồng/kg, cho thấy mức độ nhạy cảm của thị trường trước những thay đổi về cung – cầu.

Một trong những yếu tố quan trọng thúc đẩy đà tăng giá là sự sụt giảm nguồn cung nhập khẩu. Trong quý I/2026, lượng khô đậu tương về Việt Nam ước đạt hơn 1 triệu tấn, giảm mạnh so với cùng kỳ năm trước. Sang tháng 4, lượng hàng dự kiến tiếp tục ở mức thấp, trong khi tiến độ giao hàng từ các khu vực xuất khẩu lớn vẫn chậm, làm gia tăng lo ngại thiếu hụt nguồn cung trong ngắn hạn.

Trong bối cảnh đó, các doanh nghiệp sản xuất TĂCN và đơn vị thương mại có xu hướng mua hàng cầm chừng, ưu tiên các đơn hàng giao gần để hạn chế rủi ro. Tuy nhiên, chính tâm lý thận trọng này lại khiến thị trường dễ xảy ra tình trạng thiếu hụt cục bộ, từ đó đẩy giá giao ngay tăng nhanh hơn.

Trái ngược với khô đậu tương, thị trường ngô có diễn biến ổn định hơn. Nhờ lượng hàng nhập khẩu về đều trong thời gian trước đó, cùng với việc một phần nhu cầu được thay thế bằng lúa mì giá cạnh tranh, nguồn cung ngô trong nước hiện vẫn khá dồi dào. Do đó, giá ngô nội địa chỉ tăng nhẹ khoảng 300 đồng/kg và chưa tạo ra áp lực lớn lên chi phí sản xuất.

Tuy nhiên, xét tổng thể, thị trường nguyên liệu TĂCN vẫn đang chịu áp lực tăng giá nhất định. Việt Nam hiện phụ thuộc lớn vào nguồn nguyên liệu nhập khẩu, đặc biệt là ngô và khô đậu tương, do đó những biến động từ thị trường quốc tế thường nhanh chóng lan sang thị trường nội địa.

Lượng khô đậu tương nhập khẩu của Việt Nam, 2024-4/2026 (nghìn tấn). Nguồn: AgroMonitor

Bên cạnh yếu tố nguồn cung, chi phí logistics và vận tải vẫn là biến số quan trọng ảnh hưởng đến giá nguyên liệu trong thời gian gần đây. Khi chi phí vận chuyển tăng, giá nhập khẩu bị đẩy lên, từ đó tác động trực tiếp đến giá bán trong nước.

Dự báo trong thời gian tới, thị trường nguyên liệu TĂCN sẽ tiếp tục biến động theo hướng phụ thuộc vào tiến độ nguồn cung toàn cầu và chi phí nhập khẩu. Nếu lượng hàng từ các khu vực xuất khẩu lớn được cải thiện, giá có thể ổn định trở lại. Ngược lại, nếu tình trạng giao hàng chậm kéo dài, nguồn cung trong nước sẽ tiếp tục bị thu hẹp, tạo áp lực tăng giá trong ngắn hạn.

Trong bối cảnh đó, doanh nghiệp cần chủ động hơn trong chiến lược nhập khẩu, cân đối tồn kho và theo dõi sát diễn biến thị trường để hạn chế rủi ro. Đồng thời, việc linh hoạt sử dụng các nguyên liệu thay thế trong công thức sản xuất cũng có thể là giải pháp giúp giảm áp lực chi phí trong giai đoạn hiện nay.