[Chăn nuôi Việt Nam] – Việc Hàn Quốc chính thức mở cửa thị trường đối với sản phẩm thịt gà chế biến của Việt Nam vào cuối tháng 4/2026 được xem là dấu mốc quan trọng của ngành chăn nuôi và chế biến thực phẩm. Không chỉ mở ra thêm một thị trường xuất khẩu có tiêu chuẩn cao, sự kiện này còn cho thấy ngành chế biến thịt Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuyển đổi mạnh mẽ: từ cung ứng nguyên liệu thô sang phát triển chuỗi thực phẩm giá trị gia tăng cao, có thương hiệu và đáp ứng chuẩn quốc tế. 

Việt Nam đặt mục tiêu nâng tỷ trọng thịt gia súc, gia cầm qua chế biến lên 40-50% vào năm 2030 

Từ “tấm vé thông hành” vào thị trường khó tính 

Theo số liệu của Bộ NN&MT, giá trị xuất khẩu sản phẩm chăn nuôi trong 4 tháng đầu năm 2026 đạt khoảng 245 triệu USD, tăng 45,5% so với cùng kỳ năm trước. Riêng nhóm thịt, phụ phẩm dạng thịt và phụ phẩm ăn được sau giết mổ đạt 73,5 triệu USD, tăng 16,5%. 

Động lực đáng chú ý nhất đến từ việc Hàn Quốc chấp thuận nhập khẩu thịt gà chế biến của Việt Nam sau nhiều năm đàm phán kỹ thuật. Trong giai đoạn đầu, mỗi nước có hai doanh nghiệp được phép xuất khẩu, song điều quan trọng hơn nằm ở ý nghĩa: Việt Nam đã từng bước đáp ứng được các yêu cầu khắt khe về kiểm dịch động vật, an toàn thực phẩm và truy xuất nguồn gốc. 

Việc mở cửa thị trường Hàn Quốc được xem là “tấm vé thông hành” giúp ngành chế biến thịt Việt Nam tiến sâu hơn vào chuỗi cung ứng thực phẩm toàn cầu. 

Theo ông Pawalit Ua-Amornwanit – Tổng Giám đốc C.P. Việt Nam, đây là tín hiệu tích cực cho thấy năng lực sản xuất, chế biến và đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế của doanh nghiệp Việt Nam đã có bước cải thiện rõ rệt. Đồng thời, đây cũng là động lực để doanh nghiệp tiếp tục đầu tư mạnh hơn vào chế biến sâu, chuẩn hóa quy trình sản xuất và nâng cao năng lực cạnh tranh. 

Tính đến cuối năm 2025, sản phẩm thịt gà chế biến của Việt Nam đã xuất khẩu tới nhiều thị trường như Nhật Bản, Hồng Kông, Belarus, Kazakhstan, Armenia, Kyrgyzstan, Campuchia, Lào và Singapore. Việc Hàn Quốc tiếp tục mở cửa thị trường trong năm 2026 cho thấy năng lực chế biến và kiểm soát chất lượng của doanh nghiệp Việt Nam đang từng bước được quốc tế ghi nhận. 

Quan trọng hơn, quá trình này đang được hỗ trợ bởi một hành lang chính sách tương đối rõ ràng. Ngày 30/12/2023, Chính phủ ban hành Quyết định 1740/QĐ-TTg phê duyệt “Đề án phát triển công nghiệp giết mổ, chế biến và thị trường sản phẩm chăn nuôi đến năm 2030”, tạo nền tảng cho quá trình tái cấu trúc ngành theo hướng hiện đại, chế biến sâu và xuất khẩu. 

Theo đề án, Việt Nam đặt mục tiêu nâng tỷ trọng thịt gia súc, gia cầm qua chế biến lên 40-50% vào năm 2030; phát triển các cơ sở chế biến có quy mô và trình độ công nghệ ngang tầm khu vực; đồng thời đưa giá trị xuất khẩu sản phẩm chăn nuôi đạt 3-4 tỷ USD vào năm 2030. 

Ông Phạm Văn Duy – Cục Chất lượng, Chế biến và Phát triển thị trường (Bộ NN&MT) cho biết, số doanh nghiệp chế biến sản phẩm chăn nuôi quy mô công nghiệp đã tăng từ 94 doanh nghiệp năm 2017 lên 116 doanh nghiệp vào năm 2025; riêng nhóm chế biến thịt tăng từ 59 lên 70 doanh nghiệp. Sản lượng thịt chế biến cũng tăng từ khoảng 0,97 triệu tấn lên 1,6 triệu tấn trong cùng giai đoạn. Đây là tín hiệu tích cực cho thấy lĩnh vực chế biến hiện đại đang phát triển rõ nét hơn trong những năm gần đây. 

Nguyễn Xuân Dương – Chủ tịch Hội Chăn nuôi Việt Nam nhận định, trong bối cảnh cạnh tranh thương mại ngày càng gay gắt, năng lực tổ chức sản xuất, xây dựng vùng an toàn dịch bệnh và hiện đại hóa hệ thống giết mổ, chế biến sẽ quyết định khả năng mở rộng xuất khẩu của ngành chăn nuôi Việt Nam trong giai đoạn tới. Cuộc đua đầu tư chế biến sâu Nếu trước đây người tiêu dùng Việt Nam chủ yếu sử dụng thịt nóng tại chợ truyền thống, thì những năm gần đây thị trường đang chuyển mạnh sang các sản phẩm thịt mát, thịt chế biến và thực phẩm tiện lợi. Quá trình đô thị hóa, nhịp sống hiện đại cùng yêu cầu ngày càng cao về an toàn thực phẩm đang thúc đẩy nhu cầu tiêu dùng thực phẩm chế biến sẵn. 

Xu hướng này cũng tương đồng với nhiều thị trường trong khu vực như Trung Quốc, nơi thịt chế biến hiện chiếm khoảng 25% tổng lượng tiêu thụ thịt heo. Bên cạnh đó, sự phát triển của hệ thống bán lẻ hiện đại, siêu thị, cửa hàng tiện lợi và thương mại điện tử đang tạo thêm động lực cho ngành chế biến thịt mở rộng thị trường, đặc biệt tại các đô thị lớn. 

Sự thay đổi trong hành vi tiêu dùng cũng kéo theo làn sóng đầu tư mạnh vào chế biến sâu và chuỗi thực phẩm khép kín của nhiều doanh nghiệp chăn nuôi, thực phẩm trong nước và FDI. 

Masan MEATLife hiện được xem là doanh nghiệp dẫn đầu thị trường thịt chế biến với các thương hiệu MEATDeli, Ponnie và Heo Cao Bồi. Doanh nghiệp này đang phát triển hệ sinh thái thịt mát và thực phẩm tiện lợi với các nhà máy hiện đại tại Ninh Bình và Long An. 

Trong khi đó, C.P. Việt Nam tiếp tục mở rộng mô hình sản xuất khép kín 3F (Feed – Farm – Food), từ thức ăn chăn nuôi, con giống đến giết mổ, chế biến và phân phối. Lợi thế của mô hình này là khả năng kiểm soát đồng bộ chất lượng và truy xuất nguồn gốc sản phẩm. 

Ở phân khúc gia cầm, các doanh nghiệp FDI như Japfa, De Heus đang mở rộng sản xuất theo tiêu chuẩn quốc tế phục vụ xuất khẩu. 

Ông Nguyễn Quang Hiếu – đại diện Tập đoàn De Heus cho biết, doanh nghiệp đang phát triển chuỗi Feed – Farm – Food và tham gia xuất khẩu thịt gà vào thị trường Halal với chuỗi sản xuất đạt chuẩn quốc tế. Đây được xem là nền tảng quan trọng để ngành gia cầm Việt Nam tiếp cận những thị trường có yêu cầu khắt khe như Nhật Bản, EU và các quốc gia Hồi giáo. 

Nhà máy chế biến tại Tây Ninh của De Heus đáp ứng tiêu chuẩn Halal và tiêu chuẩn xuất khẩu, bảo đảm kiểm soát chất lượng xuyên suốt từ đầu vào đến đầu ra. Với quy mô khoảng 80 triệu gà thương phẩm mỗi năm đã khẳng định năng lực cung ứng ổn định, đáp ứng các đơn hàng lớn và yêu cầu cao của thị trường quốc tế của doanh nghiệp. Hiện nay, De Heus không chỉ hướng đến xuất khẩu nguyên liệu mà còn tập trung gia tăng giá trị thông qua xuất khẩu các sản phẩm chế biến chất lượng cao.

Nhiều doanh nghiệp nội địa như Dabaco, BaF Việt Nam, GreenFeed hay Mavin cũng đang đầu tư mạnh vào chuỗi giết mổ và chế biến hiện đại, hướng tới xây dựng thương hiệu thịt sạch và thực phẩm chế biến có giá trị gia tăng cao. 

Đáng chú ý, Vinamilk đã liên doanh với Sojitz để xây dựng tổ hợp chăn nuôi và chế biến bò thịt tại Vĩnh Phúc với tổng vốn đầu tư khoảng 127 triệu USD. Đây được xem là bước đi cho thấy xu hướng mở rộng sang lĩnh vực thực phẩm chế biến của các Tập đoàn lớn trong ngành nông nghiệp. 

Chuyển từ “xuất thô” sang “xuất tinh” 

Các chuyên gia nhận định, chuyển dịch từ “xuất thô” sang “xuất tinh” không còn là lựa chọn mà đã trở thành yêu cầu mang tính cấu trúc. Trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt, giá trị của ngành không nằm ở số lượng đầu con hay sản lượng thịt, mà nằm ở khả năng chế biến, xây dựng thương hiệu và kiểm soát tiêu chuẩn. Tuy nhiên, dù ngành chế biến thịt đang tăng trưởng tích cực, nhưng phần lớn sản phẩm chăn nuôi của Việt Nam hiện vẫn ở dạng sơ chế hoặc giá trị gia tăng thấp. 

Cả nước hiện có khoảng 108 cơ sở, nhà máy chế biến thịt và trứng quy mô công nghiệp, song nhiều cơ sở đã được đầu tư từ hơn một thập kỷ trước. Tỷ lệ sản phẩm sơ chế vẫn chiếm tới 80-85% sản lượng, trong khi nhóm sản phẩm chế biến sâu như giăm bông, xúc xích, thịt hun khói hay thực phẩm tiện lợi mới chiếm khoảng 15-20%. Thịt mát đóng gói cũng chỉ chiếm khoảng 10% tổng sản lượng tiêu thụ. Điều này cho thấy ngành chăn nuôi Việt Nam vẫn chưa khai thác hết giá trị gia tăng từ chuỗi chế biến. 

Một trong những “nút thắt” lớn hiện nay là hạ tầng chuỗi lạnh chưa đồng bộ. Theo ông Phạm Văn Duy, nếu không giải quyết tốt khâu kho lạnh, vận chuyển lạnh và bảo quản sau giết mổ thì rất khó phát triển thịt mát, kéo dài thời gian bảo quản và giảm tổn thất sau giết mổ. 

Bên cạnh đó, mô hình chăn nuôi nhỏ lẻ vẫn tồn tại ở nhiều địa phương, gây khó khăn cho việc xây dựng vùng nguyên liệu tập trung và kiểm soát dịch bệnh. Trong khi các thị trường nhập khẩu ngày càng siết chặt các quy định SPS về vệ sinh thú y, an toàn thực phẩm và phát thải môi trường, nhiều doanh nghiệp Việt Nam vẫn gặp khó trong việc đáp ứng đồng bộ các tiêu chuẩn quốc tế.  

Cơ hội từ các FTA và thị trường Halal 

Dư địa tăng trưởng của ngành chế biến thịt Việt Nam vẫn còn rất lớn nếu tận dụng hiệu quả các Hiệp định thương mại tự do. Các FTA như CPTPP, EVFTA hay RCEP đang mở ra cơ hội tiếp cận những thị trường có sức mua lớn với ưu đãi thuế quan đáng kể. Đặc biệt, thị trường Halal với hơn 2 tỷ người tiêu dùng Hồi giáo được đánh giá là phân khúc tiềm năng cho các sản phẩm thịt gia cầm và thịt bò đạt chuẩn. Ngoài các thị trường truyền thống tại châu Á như Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc hay Singapore, nhiều doanh nghiệp cũng đang hướng tới Trung Đông, châu Phi và Đông Âu. Tuy nhiên, để tận dụng được cơ hội này, doanh nghiệp Việt Nam buộc phải đầu tư bài bản hơn vào công nghệ chế biến, quản trị chuỗi và xây dựng thương hiệu quốc tế. 

Cùng với yêu cầu về chất lượng sản phẩm, yếu tố môi trường đang trở thành tiêu chí bắt buộc trong thương mại nông sản toàn cầu. Theo định hướng phát triển ngành đến năm 2030, Việt Nam đặt mục tiêu nâng tỷ trọng sản phẩm thịt chế biến lên 40-50% tổng sản lượng; đồng thời thúc đẩy chuyển đổi xanh trong chăn nuôi và chế biến thực phẩm. Điều này đồng nghĩa doanh nghiệp phải đầu tư vào công nghệ giảm phát thải, tái sử dụng phụ phẩm, xử lý nước thải và phát triển mô hình kinh tế tuần hoàn. 

Trong bối cảnh nhiều thị trường lớn như EU bắt đầu áp dụng các tiêu chuẩn môi trường nghiêm ngặt hơn đối với thực phẩm nhập khẩu, “xanh hóa” sẽ không chỉ là yêu cầu phát triển bền vững mà còn là điều kiện để duy trì khả năng cạnh tranh. 

Bước sang năm 2026, ngành chế biến thịt Việt Nam đang đứng trước thời điểm bản lề. Từ một ngành chủ yếu phục vụ thị trường nội địa, chăn nuôi và chế biến thịt đang chuyển dần sang mô hình sản xuất công nghiệp, có truy xuất nguồn gốc và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu. 

Việc Hàn Quốc mở cửa cho thịt gà chế biến Việt Nam có thể xem là bước khởi đầu quan trọng. Tuy nhiên, để đi xa hơn, ngành chế biến thịt Việt Nam cần tiếp tục tái cấu trúc toàn diện từ vùng nguyên liệu, giết mổ, chế biến đến logistics và phân phối nhằm tạo ra các sản phẩm có giá trị gia tăng cao, thương hiệu mạnh và đủ sức cạnh tranh trên thị trường quốc tế. 

Thu Hằng