[Tạp chí Chăn nuôi Việt Nam] – Trong chăn nuôi muốn đánh giá được hiệu quả hoạt động sản xuất của trại, chúng ta cần phải hoạch toán được tổng chi phí và lợi nhuận hàng năm. Nếu chi phí sản xuất quá cao, lợi nhuận quá thấp, phải tìm nguyên nhân để cải thiện nó. Khi đánh giá tình trạng đàn heo, có thể thấy các vấn đề về sức khỏe đàn heo phát sinh như: tiêu chảy ở heo con theo mẹ, hay hô hấp ở heo thịt… Nếu không phát hiện ngay các vấn đề bất thường phát sinh trong chăn nuôi chúng ta cần ghi chép số liệu và đánh giá năng xuất thông qua hoạt động kiểm tra và giám sát đàn.

Heo bị khớp, chân đâu đi lại khó khăn, nằm rung ở góc phòng

1. Theo dõi đàn qua hệ thống sổ sách

Bước đầu phải xem các dữ liệu ghi chép về nái và đực giống. Sử dụng thẻ tai hoặc bấm tai để nhận diện cá thể. Tiến hành ghi chép và đánh giá dựa trên thông tin về từng cá thể heo.

Việc ghi chép, đánh giá số liệu đối với heo sau cai sữa khó hơn đối với heo nái và đực giống. Ghi chéo lại số con trên lứa đơn giản hơn việc phân loại heo theo trọng lượng nặng hay nhẹ. Đặc biệt lưu ý khoảng thời gian từ 7 – 10 ngày sau cai sữa, heo con thường mắc bệnh và chết nhiều nhất trong giai đoạn này.

Khó nhất là ghi chéo thông tin về heo ở giai đoạn choai – xuất chuồng đặc biệt là ở hệ thống nuôi gối đầu. Cách đơn giản nhất đẻ ghi chéo số liệu của heo choai – xuất chuồng là ghi số con và cân nặng của heo xuất ra và nhập vào, số heo chết và ngày bán. Chúng ta cũng có thể ghi chéo lượng thức ăn để tính toàn hệ số tiêu tốn thức ăn một cách tương đối.

Bảng 1,2,3 liệt kê chi phí sản xuất và mức độ đạt được để làm cơ sở tính toán năng suất trại heo và là điểm khởi đầu để đánh giá năng xuất đàn.

Bảng 1: Mục tiêu sản xuất đối với heo nái

Bảng 2: Mục tiêu sản xuất đối với heo con cho đến khi xuất chuồng

Bảng 3: Mục tiêu năng xuất đối với heo vỗ béo

Nguồn : Kiểm soát đàn – Đại học Alabama, Hoa Kỳ

2. Kiểm tra quản lý heo và môi trường

Trong chăn nuôi có rất nhiều mầm bệnh tiềm ẩn trong trại heo, ta vẫn có thể phòng tránh bệnh tật cho heo qua chế độ ăn, quản lý tốt môi trường chăn nuôi và giảm thiểu các yếu tô nguy cơ phát bệnh. Do đó, cần đặc biệt lưu ý chăm sóc và quản lý đàn heo để tránh giảm sức đề kháng ở heo. Thực tế cho thấy, việc thực hiện tốt công tác phòng chống bệnh, bảo vệ sức khỏe đàn heo có vai trò rất quan trọng trong tăng năng xuất chăn nuôi.

Nhân viên kỹ thuật của trang trại tiến hành theo dõi đàn ít nhất một lần mỗi ngày. Khi quan sát nên kiểm tra sức khỏe heo, xem có vết thương hay bộ phận nào bị ảnh hưởng, các dấu hiệu lâm sàng như: Xem chúng có nằm tụm lại do lạnh, có khó thở, có giảm ăn, có tiêu chảy, phân táo, tốc độ tăng trưởng có bình thường hay không…

Đầu tiên quan sát tình trạng sức khỏe đàn heo từ bên ngoài để đánh giá sức sống

Bên cạnh đó cần kiểm tra cơ sở vật chất. Đặc biệt, kiểm tra những trang thiết bị chuồng nuôi có hoạt động bình thường mỗi ngày hay không. Khi quan sát đàn heo, việc đầu tiên là kiểm tra nước và thức ăn, sau đó kiểm tra nguồn cung cấp thức ăn và nước uống có đầy đủ không, các thiết bị có hoạt động tốt để giúp đàn heo ăn uống thuận tiện hay không.

Ban kỹ thuật – Trung tâm Đào tạo,

Tư vấn và Dịch vụ Thú y Viet24h